Skip to main content

Το χρέος για αρχάριους - Μια ιστορική επισκόπηση

Σπύρος Μαρκέτος

Μέρος 1ο - Ένας κόσμος χρεωμένος

Τον φετινό Απρίλη το χρέος της πραγματικής οικονομίας προς τους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς έφτασε το 318% του προϊόντος παγκόσμια. Μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2018 κάθε κάτοικος του πλανήτη επιβαρύνθηκε κατά μέσον όρο χίλια δολλάρια, χρωστώντας πλέον 35.000 δολλάρια περίπου, τα οποία έχουν ήδη αυξηθεί στους μήνες που μεσολάβησαν. Το ζήτημα του χρέους, που μέχρι τη παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση του 2008 απασχολούσε μοναχά μερικούς ριζοσπάστες και κάποιους ειδικούς, βρίσκεται τώρα στο επίκεντρο των πολιτικών συγκρούσεων, της δημόσιας προσοχής και των ιδιωτικών πονοκέφαλων.

Το χρέος είναι η αντίστροφη όψη του πλούτου των χρηματιστών, πλούτου που τώρα πια έχει τόσο πολύ αυγατίσει ώστε ορίζει την ιστορική μας περίοδο ο όρος χρηματιστικοποίηση, άγνωστος στον πολύ κόσμο ως πρόσφατα. Στην ‘εποχή των χρηματιστών’, όπως ονομάστηκε επίσης ο καιρός μας, “ο χρηματιστής πλουτίζει τόσο εντυπωσιακά ώστε γίνεται πρωταγωνιστής της καπιταλιστικής ανάπτυξης, παίρνοντας το ρολο που είχε ως πρόσφατα ο βιομήχανος”. Οι κάτοχοι χρηματιστικού κεφαλαίου είναι ελάχιστοι, αλλά ασκούν τεράστια εξουσία.

Χρησιμοποιούν άραγε τη δύναμή τους για το κοινό συμφέρον; Ελάχιστα παραδείγματα μας επιτρέπουν να φανταστούμε κατι τέτοιο, ενώ από την άλλη μεριά πολλά δείχνουν το αντίθετο. Ιστορικά κρίνοντας, τέτοιες καταστάσεις πλήττουν τη δημοκρατία και φέρνουν καταστροφές. Τον εικοστό αιώνα η άρνηση των τραπεζιτών να μετριάσουν τις αξιώσεις τους οδήγησε στην άνοδο του φασισμού και στον πιο καταστροφικό πόλεμο της ιστορίας, καθώς και σε πολλούς άλλους.

Ιδωμένες σε ιστορική προοπτική, οι φάσεις κυριαρχίας του χρηματιστικού κεφαλαίου δεν είναι κάτι νέο. Εδώ και τετρακόσια χρόνια αναγγέλλουν πως ένας κύκλος συσσώρευσης κεφαλαίου φθίνει, και δρομολογείται ξανά, μαζί με τον νέο κύκλο, η διαδικασία που ονομάζεται αλλαγή ηγεμόνα. Μια μείζων κρίση οδηγεί, συχνά αλλά όχι αναγκαία μέσα από έναν μεγάλο πόλεμο, στην αναδιοργάνωση του παγκόσμιου συστήματος και τη μετατόπιση του κέντρου βάρους του, όπου συσσωρεύονται εξουσία και πλούτος. Στην πορεία του εικοστού αιώνα οι ΗΠΑ σκαρφάλωσαν στο θρόνο του παγκόσμιου ηγεμόνα όπου νωρίτερα βρισκόταν η Βρετανία, που είχε πιο παλιά εκτοπίσει την Ολλανδία, η οποία είχε νωρίτερα αρπάξει το στέμμα της Γένοβας. Είναι αβέβαιο αν οι ΗΠΑ θα διατηρούν την ηγεμονικη τους θέση όταν λήξει και η τωρινή κρίση.

Το βέβαιο για εμάς, τους κοινούς θνητούς, είναι το χρέος. Από τό χρέος, όπως και από το χάρο και τους φόρους, δεν ξεφεύγουμε ποτέ. Χρωστούμε πάντοτε μέσω του κράτους, ακόμη και όταν δεν εχουμε προσωπικά χρέη για τα οποία ν’ ανησυχούμε. Το σύγχρονο καπιταλιστικό κράτος, χρεωμένο πάντοτε, στέλνει στους δανειστές μεγάλο μέρος των δημόσιων πόρων, εντέλει ένα κομμάτι του πλούτου που όλοι μαζί δημιουργούμε. Σε εμάς στέλνει το λογαριασμό.

Ο ιδρώτας του προσώπου μας και ο κόπος της εργασίας μας ξεπληρώνουν το δημόσιο χρέος θέλουμε δε θέλουμε, ξέρουμε δεν ξέρουμε. Τροφοδοτούν περιουσίες ολιγαρχών που ακυρώνουν τη λέξη δημοκρατία και διαλύουν το κοινωνικό κράτος. Το δημόσιο χρέος, μερικές φορές συντριπτικό, όπως στη σημερινή Ελλάδα όπου προσεγγίζει πλέον την παραγωγή δυο ολόκληρων χρόνων, από δεκαετίες τώρα κλιμακώνεται σε κάθε χώρα ξεχωριστά και στον κόσμο ολόκληρο. Χαρακτηριστικό γνώρισμα και αυτό της χρηματιστικοποίησης, που φέρνει ολοένα πιο καταστροφικές κρίσεις.

Ολοένα περισσότερος κόσμος προσέχει τέτοιες λεπτομέρειες. Πριν από δέκα χρόνια σχεδόν κανείς δεν συζητούσε το δημόσιο χρέος στην Ελλάδα, λιγότερο απ’ όλους πολιτικοί και δημοσιογράφοι. Σήμερα κλαίνε και οδύρονται καταγγέλλοντάς το σπαραξικάρδια. Παντού, ιδίως στη νεολαία, εξαπλώνονται συναισθήματα σαν εκείνα που είχε εκφράσει πριν από μερικά χρόνια το κίνημα Occupy Wall Street: “Ένα μόνο λέμε στους τραπεζίτες όλου του κόσμου: Δεν σας χρωστάμε τίποτε. Στους φίλους μας, στις οικογένειές μας, στην ανθρωπότητα και στον φυσικό κόσμο που στηρίζουν τη ζωή μας, σ’ αυτούς χρωστάμε τα πάντα.

Είναι απλώς ζήτημα χρόνου να μετακομίσουν τέτοια συναισθήματα στην κεντρική πολιτική σκηνή. Ωστόσο αυτό δεν θα γίνει από μόνο του. Κάποιοι πρέπει να αναδείξουν το ζήτημα, ώστε ο κόσμος να δει καθαρά τι είναι στην πραγματικότητα το περίφημο χρέος, και πώς μπορούμε επιτέλους να το ξεφορτωθούμε.

Πηγή, σύνδεσμοι, παραπομπές:

debtfree.gr 

[2] [3]

Comments

Popular posts from this blog

Greece is about to become the blueprint for modern feudalism

globinfo freexchange
After almost ten years of an unprecedented crisis, Greece has been trapped into an ongoing, slow motion recession. The economy still struggling hard to recover, with unemployment and national debt being permanently in a red alarm mode.
As has been already pointed out, the result of the recent Greek national elections could be characterized "paradoxical" mainly for two reasons: 
First, the voters gave a clear governmental order to one of the traditional powers of the old political system, which are highly responsible for the Greek crisis that erupted in 2010. Several top names of the new government, and even New Democracy leader, Kyriakos Mitsotakis, have been accused of being involved in various corruption scandals, in the not so distant past.

Second, the fact that the voters elected perhaps the most fanatically neoliberal government ever. This means that Mitsotakis administration is expected to implement the brutal neoliberal policies imposed by Greece&…

How Joe Biden’s privatization plans helped doom Latin America and fuel the migration crisis

On the campaign trail, Joe Biden has boasted of his role in transforming Colombia and Central America through ambitious economic and security programs. Colombians and Hondurans tell The Grayzone about the damage his plans did to their societies.
by Max Blumenthal
Part 8 - Gutting public healthcare, driving more migration
The Alliance for Prosperity also commissioned the privatization of health services through a deceptively named program called the Social Protection Framework Law, or la Ley Marco de Protección Social.

Promoted by Honduran President Juan Orlando Hernández as a needed reform, the scheme was advanced through a classic shock doctrine-style episode: In 2015, close associates of Hernández siphoned some $300 million from the Honduran Institute for Social Services (IHSS) into private businesses, starving hospitals of supplies and causing several thousand excess deaths, mostly among the poor.
With the medical sector in shambles, Hondurans were then forced to seek healthcare from …

As Boris Johnson unleashes ultimate threat against Bremain capitalist faction, the British working class is suddenly in front of a unique opportunity

globinfo freexchange

In the merciless endo-capitalist war around Brexit, Boris Johnson decided to unleash the ultimate threat against Bremain capitalist faction. That is, a snap election with the 'danger' of a Labour victory under Jeremy Corbyn, which would be neoliberal capitalists' worst nightmare.
As already pointed out, despite the capitalist civil war, both major factions of the British capital remain deeply neoliberal in their ideological core. And therefore, both factions see a potential Labour government under Jeremy Corbyn, as a major threat.
Indeed, as ZeroHedgereported
As Prime Minister Boris Johnson faces the prospect of his rule being cut short, wealthy Britons have a message for Johnson's most likely successor: A 'no deal' Brexit makes no difference to them. But if Labour leader Jeremy Corbyn becomes PM, they will flee in droves, taking their money with them

[...]

The chairman of one Swiss asset manager who helps wealthy Britons shield th…

Tucker Carlson accidentally promotes one of the most anti-capitalist, real-Left positions!

globinfo freexchange 
We wouldn't believe it if we wouldn't have seen it and hear it with our own eyes and ears, but the following phrase came out from Tucker Carlson's mouth:

                    Every minute you are angry about race, is a minute you are not thinking about class, which, of course, is the real divide in this country. Working class people of all colors have a lot more in common - infinitely more in common with each other, than they do with some overpaid MSNBC anchor. And if you are allowed to think about that for long enough, you might start get unauthorized ideas about economics. And that would be disruptive to a very lucrative status quo. So, they whip you into a frenzy of racial fear so that it never enters your mind. It's a diversion. Everyone hates each other, they get to keep their money.
Here's why they're pushing racial division: so you won't notice the real divide, which is economic. pic.twitter.com/ZVLvQn2u9O — Tucker Carlson (@Tuck…

Manufacturing uncritical thinking

by system failure
I was thinking about writing something related to a certain behavioural pattern that we often meet in the mainstream media journalist army. I was inspired by the impressively loud example of The New York Times' Bari Weiss, and how it was presented by Jimmy Dore in his show.


During this particular discussion with Joe Rogan, Weiss rushed to paint US presidential candidate, Tulsi Gabbard, as an "Assad toady", without even knowing what the characterization means. As Dore aptly pointed out: "That's what's called a 'received opinion'. So, it's not her own opinion. She has heard other people in her neoliberal bubble say that stuff, so she just repeats it. She doesn't even know what the insult means."
Ben Norton wrote on Twitter: "Neocon NY Times columnist Bari Weiss smeared Tulsi Gabbard (who bravely opposed regime change and US support for Salafi-jihadist contras) as an "Assad toady," then couldn't spell/de…

Bernie finally declares war on neoliberal fascists who destroy the planet

globinfo freexchange
Bernie Sanders proved again why he should be the next president of the United States. This time, he declared war on the neoliberal fascists who are destroying the planet on behalf of the corporate beasts.
Bernie tweeted:
                    Climate change is a global emergency. Bolsonaro and his corporate cronies are burning the Amazon rainforest for personal profit and jeopardizing our planet's survival. My Green New Deal will impose climate sanctions against corporations that threaten our global climate goals.
Climate change is a global emergency. Bolsonaro and his corporate cronies are burning the Amazon rainforest for personal profit and jeopardizing our planet's survival.

My #GreenNewDeal will impose climate sanctions against corporations that threaten our global climate goals. https://t.co/erZzHozviQ — Bernie Sanders (@BernieSanders) August 22, 2019
Recall that the previous right-wing corporate puppet in Brazil, Michel Temer, opened the door to t…

Roger Waters for Julian Assange

globinfo freexchange
On Monday, 3 Sept, Roger Waters of Pink Floyd will perform his classic 'Wish You Here' for Julian Assange outside the Home Office (interior ministry) in Marsham Street in the heart of London. John Pilger will be speaking. Join us at 6pm in solidarity with Britain's political prisoner.

On Monday, 3 Sept, Roger Waters of Pink Floyd will perform his classic 'Wish You Here' for Julian #Assange outside the Home Office (interior ministry) in Marsham Street in the heart of London. I will be speaking. Join us at 6pm in solidarity with Britain's political prisoner. pic.twitter.com/Lytg2GCZVQ — John Pilger (@johnpilger) August 30, 2019


Καταιγίδα επιχειρήσεων αποπροσανατολισμού από το Μητσοτακικό καθεστώς με τη βοήθεια της τραπεζομιντιακής χούντας

globinfo freexchange

Ο μηχανισμός του εγχώριου νεοφιλελεύθερου καθεστώτος επιδόθηκε τις τελευταίες μέρες σε έναν καταιγισμό επιχειρήσεων αποπροσανατολισμού προς τέρψιν του πόπολου, το οποίο έδωσε αυτοδυναμία στην πολιτική του συνιστώσα. Δηλαδή, στη χειρότερη δεξιά της μεταπολίτευσης.
Μετά το ταξίδι Μητσοτάκη στη Γαλλία, όπου είδαμε ένα χιλιοπαιγμένο έργο, το σόου του αποπροσανατολισμού ξεκίνησε από το Μάτι. Εκεί είχαμε ένα διπλό χτύπημα. Από τη μια τον Μητσοτάκη να ποζάρει στα καμμένα, διατυμπανίζοντας τη δήθεν αποτελεσματική του κυβέρνηση. Από την άλλη, την διαφήμιση των "καλών ιδιωτών", οι οποίοι ως καλοί Σαμαρείτες, ανέλαβαν δήθεν αφιλοκερδώς (Αφιλοκερδώς ΑΕ, όπως έλεγε και ο αξέχαστος Τζιμάκος), να καθαρίσουν την περιοχή από την επικίνδυνη καύσιμη ύλη.
Αμέσως μετά, απολαύσαμε άλλη μια κωμωδία από τις δυνάμεις καταστολής που έκαναν έφοδο στα Εξάρχεια για να τα "καθαρίσουν" από τους μετανάστες. Οι νεοφιλέλεδες της δεξιάς και τα ακροδεξιά δεκανίκια τους είναι μανο…

Citibank blocks funds for insulin: more than 450,000 Venezuelans affected

The US bank Citibank blocked, in August this year, part of the funds destined to import 300 thousand doses of insulin, a criminal act that affects more than 450 thousand patients, the Venezuelan Ministry of Economy and Finance reported.

On the other hand, the BSN Medical laboratory, based in Colombia, after receiving payment for the purchase of 2 million units of antimalarial treatment, denied the clearance of the drugs.
The ministry indicated that this fact caused the Swiss bank UBS AG to block the transactions made by the country with the Pan American Health Organization (PAHO), destined for the purchase of vaccines for the immunization program.
Given this circumstance, Venezuela and PAHO sought alternatives with banks from other countries, although this situation led to a 4 month delay in the immunization program.

The national government also revealed that other pharmaceutical transnationals such as Pfizer and Novartis refuse to sell medicines, reagents and supplies to Venezuela.
F…

The untold Socialist history of the United States

globinfo freexchange

Abby Martin spoke with renowned Marxist Economist Richard Wolff to discuss the growing popularity of Socialism under Trump and its historical roots in America, misconceptions about Russia and China’s economic success and Marx’s theory of alienation and monopoly capitalism.

Wolff explains:

A hundred years ago, 1916 to be precise, was the first time that the Socialist Party of America put forward a candidate for president. His name was Allan Benson and he ran for president a hundred years ago and he got 600,000 votes in the United States. That worked out to three percent of the vote.
The Socialist Party thought that was a good beginning, so they ran again four years later, in 1920, little less than a hundred years ago, and they had a different candidate. A man named Eugene Victor Debs, a head of the railway Workers Union, very good orator. And he did better. He got 900,000 votes. That's a 50% increase in four years, four percent of the total vote.
Four yea…