Skip to main content

Νέες ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις στη Μέση Ανατολή

Στον 21ο αιώνα στα «ευρασιατικά Βαλκάνια» (Λίβανος, Παλαιστίνη, Συρία, Ιράν, Ιράκ), στην περιοχή του Κόλπου και στην ευρύτερη Μέση Ανατολή, μια περιοχή-εθνοτικό μωσαϊκό, εμπλέκονται άμεσα δύο βασικοί άξονες: Από τη μία ο ευρωατλαντικός, με διακριτά συμφέροντα κυρίως μεταξύ ΗΠΑ και Βρετανίας και με διακριτά ενεργό συμμετοχή πρωτίστως της Γαλλίας αλλά και Γερμανίας. Από την άλλη, ο άξονας Ρωσίας-Κίνας-Συρίας-Λιβάνου-Ιράν, με υπαρκτές αντιθέσεις στο εσωτερικό του.

του Αλέκου Αναγνωστάκη


Μέρος 2ο – Σοβαρή απειλή για τις ΗΠΑ η ισχυροποίηση και οι φιλοδοξίες της Τουρκίας και του Ιράν

Φυσικά το ζήτημα δεν είναι η τρομοκρατία. Σε αυτήν την περιοχή του πλανήτη, διασταυρώνονται σήμερα οι επικίνδυνες για τους λαούς ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις του σύγχρονου καπιταλιστικού κόσμου. Οι ΗΠΑ, ειδικά στην περιοχή του Καυκάσου και της Μέσης Ανατολής, αντιμετωπίζουν χρόνια τώρα τον υπαρκτό γι’ αυτές κίνδυνο η Τουρκία και το Ιράν από ισχυρές περιφερειακές δυνάμεις να μετατραπούν σε βασικούς πόλους ενός νέου πολυπολικού κόσμου, με ισχυροποιούμενες ιμπεριαλιστικές βλέψεις και δράσεις. Και έχουν τα φόντα.

Το Ιράν καταλαμβάνει εξέχουσα θέση σε θέματα παγκόσμιας ενεργειακής πολιτικής και οικονομίας, ως η τέταρτη μεγαλύτερη χώρα-παραγωγός πετρελαίου παγκοσμίως και ταυτόχρονα ως η χώρα των μεγάλων αποθεμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου. Αλλά και ως η χώρα με ξεχωριστή πετροχημική βιομηχανία, υφαντουργία, βιομηχανία τροφίμων, σιδηρουργία χάλυβα, αυτοκινητοβιομηχανία, σημαντικά αποθέματα ψευδάργυρου, μόλυβδου, σιδήρου, χρωμίου και βαρίου. Η εκτόξευση, στις 2 Φεβρουαρίου 2009, του δικού της δορυφόρου Omid που τον έθεσε σε τροχιά με έναν πύραυλο κατασκευασμένο στο Ιράν, αποκαλύπτει τη δυναμική της.

Αλλά και η Τουρκία δεν πάει πίσω. Έχει το 17ο μεγαλύτερο ονομαστικό ΑΕΠ παγκοσμίως. Μπήκε με το σπαθί της στο κλαμπ των μεγάλων οικονομιών της G-20. Είναι από τα ιδρυτικά μέλη του ΟΟΣΑ. Με βασικούς οικονομικούς τομείς τη ναυπηγική βιομηχανία, τις τράπεζες, τον τουρισμό, τις κατασκευές, τις οικιακές συσκευές, τα ηλεκτρονικά, τα υφάσματα, τη διύλιση πετρελαίου, τα πετροχημικά προϊόντα, τα τρόφιμα, το σίδηρο και χάλυβα, τη βιομηχανία μηχανών και αυτοκινήτων (16η παραγωγός στον κόσμο, παρήγαγε 1.072.339 αυτοκίνητα το 2012), τους λιθάνθρακες, τα μεταλλεύματα χρωμίου, χαλκού, μόλυβδου, ψευδάργυρου, αντιμονίου, μαγγανίου, βόριου, χρυσού (πάνω από 6.500 τόνους αποθεματικό).

Οι ΗΠΑ, με όλη την αναμφισβήτητη στρατιωτική τους ηγεμονία και παρά την οικονομική τους οπισθοχώρηση, ακολουθούν μια μόνιμη πολιτική περιορισμού αυτών των δυο δυνάμεων, αποτροπής της μετατροπής τους σε μεγάλες δυνάμεις της ευρύτερης περιοχής. Εξ’ ου και οι κατά καιρούς προστριβές και αναμεταξύ τους εντάσεις.

Η άνοδος του Ομπάμα στην προεδρία σήμανε ορισμένες μετατοπίσεις στην πολιτική τους προκειμένου να υπηρετήσουν τα στρατηγικά τους σχέδια. Οι ΗΠΑ, μετά την εκδήλωση του οικονομικού κραχ το 2017, εγκαταλείπουν αναγκαστικά το οικονομικά δυσβάστακτο στρατιωτικό δόγμα περί «της ικανότητας διεξαγωγής δύο ταυτόχρονα μεγάλων πολέμων σε δυο διαφορετικές περιοχές της γης».

Αντί αυτού, επιλέγουν την πολιτική των εταιρικών στρατιωτικών ιμπεριαλιστικών αλλά και πολιτικών επεμβάσεων σε μια περιοχή, σε συνδυασμό με την επιβολή οικονομικών, κυρίως, κυρώσεων. Αυτή την πολιτική υλοποιούν στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής. Επεμβαίνουν μόνο εταιρικά και επιβάλλουν κυρώσεις στη Ρωσία. Το δε «δικαίωμα» ακόμη και μονομερούς επέμβασης σε δεύτερη περιοχή το διατηρούν και το προσδιορίζουν για την Άπω Ανατολή.

Στα πλαίσια αυτά, σύμφωνα με το δόγμα Ομπάμα, μειώνουν το στρατό στο χαμηλότερο επίπεδό του από το 1940, «αναγνωρίζοντας τις οικονομικές προκλήσεις της εποχής» (εισήγηση υπουργού Άμυνας Χέιγκελ). Στο ζήτημα των σχέσεων και της πολιτικής που ακολουθούν απέναντι στο Ιράν, ειδικά, οι κυρίαρχες δυνάμεις του αμερικάνικου κατεστημένου επέλεξαν, δια του Ομπάμα, αντί της συνεχούς και απρόβλεπτης ρήξης, τις απευθείας διαπραγματεύσεις.

Το αποτέλεσμα ήταν η «συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης», που τέθηκε σε ισχύ το Γενάρη του 2016. «Η συμφωνία για το Ιράν πρέπει να συγκριθεί με τις εναλλακτικές επιλογές, μια διπλωματική επίλυση που θα εμποδίζει το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα είναι σαφώς προτιμότερη από ένα ελεύθερο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν ή άλλον ένα πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Οι ΗΠΑ πρέπει να θυμούνται ότι αυτή η συμφωνία είναι αποτέλεσμα πολυετούς εργασίας κι αποτελεί μια συμφωνία μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων της διεθνούς κοινότητας, όχι μόνο των ΗΠΑ και του Ιράν», διαμηνύει ο Ομπάμα στις 16 Ιανουαρίου 2017.

Μετά την εκλογή Τραμπ, το αμερικάνικο κατεστημένο αλλάζει αυτήν την πολιτική και επιστρέφει στην πολιτική της ευθείας σύγκρουσης με το Ιράν, με τον πόλεμο ως ενδεχόμενο. Με δυο κινήσεις του Τραμπ καταργεί και το «δόγμα Ομπάμα». Πρώτη κίνηση, επεμβαίνει συμβολικά –άμεσα και μονομερώς– στη Συρία. Δεύτερη κίνηση, ανακοινώνει την οικοδόμηση ενός ισχυρότερο στρατού και την αύξηση των πολεμικών δαπανών. Ο Τράμπ υπόσχεται να αυξήσει το στρατό από 475.000 που είναι σήμερα σε 540.000 εν ενεργεία στρατιώτες, τα μαχητικά αεροσκάφη σε 1.200 από 1.113, το συνολικό στόλο στα 350 πολεμικά πλοία, να αναβαθμίσει τα ταχύπλοα σκάφη του Ναυτικού και να αποκτήσει σύγχρονα αντιτορπιλικά «για την αντιμετώπιση των πυραυλικών απειλών από το Ιράν, τη Βόρεια Κορέα και άλλες χώρες».

Η πολιτική, λοιπόν, του αμερικάνικου καταστημένου δια του Τραμπ παίρνει άλλη μορφή και ιεραρχήσεις με το πλησιέστερο το ενδεχόμενο του πολέμου. Οι προτεραιότητες της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής στη Μέση Ανατολή συμπληρώνονται με την ανάθεση σε υπεργολάβους-συμμάχους» των ΗΠΑ «εργολαβιών» εναντίον π.χ. του Ιράν ή του Isis, με την ήττα πάση θυσία του δεύτερου (αφού δεν τα κατάφερε…) καθώς και της αλ-Κάιντα στη Συρία και την Υεμένη, τη στήριξη των φιλικών σε αυτή την πολιτική καθεστώτων, παρά το τυχόν βεβαρυμμένο παρελθόν τους.

Στην πρόσφατη επίσκεψη του Αμερικανού προέδρου στη Σαουδική Αραβία, την πρώτη του στο εξωτερικό, ο Τραμπ ανέλυσε τη νέα πολιτική των ΗΠΑ απέναντι στο Ιράν, γεγονός που αποτέλεσε τον συνεπαγόμενο καταλύτη για την εκδήλωση της κρίσης του Κατάρ. Για μεν τις ΗΠΑ, τα κολοσσιαία εξοπλιστικά συμβόλαια τελικού ύψους 350 δισ. (!) δολαρίων ήταν η υλική βάση για να αποκτήσει ξεχωριστή αξία ο βασιλιάς της Σαουδικής Αραβίας, Σαλμάν Μπιν Αμπντουλαζίζ. Για δε το Σαουδάραβα εκπρόσωπο των Σαούντ, ο ντίλερ του αμερικάνικου στρατιωτικού και βιομηχανικού συμπλέγματος πρόεδρος Τραμπ είναι προνομιακά χρήσιμος στη διαπάλη με το Ιράν. Τα οφέλη είναι συνολικά και τελικά αμοιβαία. Γι’ αυτό και ο Τράμπ μετά τη συμφωνία δηλώνει κατενθουσιασμένος: «Ήταν μια φανταστική ημέρα, τρομερές επενδύσεις στις ΗΠΑ …και δουλειές, δουλειές, δουλειές» (το επίσημο πρακτορείο της Σαουδικής Αραβίας SPA έκανε λόγο για 34 συμφωνίες που υπέγραψαν οι δύο πλευρές χωρίς να αναφέρει τη συνολική τους αξία).

Υπενθυμίζεται ότι η διοίκηση Ομπάμα, λίγο καιρό πριν, είχε μπλοκάρει την πώληση όπλων στο Ριάντ, με το σκεπτικό ότι αυτά θα χρησιμοποιούνταν για τον βομβαρδισμό αμάχων στην Υεμένη. Τελικά, όμως, σε αυτό το αλισβερίσι φαίνεται πως ο Οίκος των Σαούντ απέσπασε το πολυπόθητο «πράσινο φως» για να εξαπολύσει την ολομέτωπη επίθεση κατά του Κατάρ.

Αλλά γιατί το Κατάρ, αφού σε αυτό έχει την έδρα της η αμερικάνικη βάση με 11.000 στρατιωτικούς; Το Εμιράτο-Μίδας παρουσιάστηκε ισχυρότερο στο ουράνιο στερέωμα της Μέσης Ανατολής μετά το 1995 και ειδικά μετά το 2005. Αυτό το μόλις 46 χρόνων ανεξάρτητο κράτος (ήταν βρετανικό προτεκτοράτο και απέκτησε την ανεξαρτησία του το 1971), έκτασης όσο περίπου η Κρήτη, είναι ο μεγαλύτερος εξαγωγέας υγροποιημένου φυσικού αέριου, με αποθέματα που αποτελούν το 13% των παγκόσμιων. Διαθέτει αποδεδειγμένα και αποθέματα πετρελαίου ύψους 15 δις βαρελιών (τώρα έχει μικρή παραγωγή). Είναι μια από τις χώρες με τη χαμηλότερη φορολογία στον κόσμο, χωρίς φόρο εισοδήματος και 0.1% ανεργία με το τέταρτο, παγκοσμίως, υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ.

Το 2005 ίδρυσε την «Αρχή Επενδύσεων του Κατάρ». Έκτοτε ξεσάλωσε. Το πλεόνασμα ύψους πολλών δις δολαρίων από τη βιομηχανία φυσικού αερίου το επενδύει στις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ευρώπη και την Ασία. Ανάμεσα στις επενδύσεις περιλαμβάνονται το αεροδρόμιο Χίθροου, η Siemens, όμιλος Volkswagen, Valentino, Printemps, Harrods, The Shard, Παρί Σεν Ζερμέν, Royal Dutch, Barclays Bank, Bank of America, Shell, Tiffany, Αγροτική Τράπεζα της Κίνας, Sainsbury’s, BlackBerry και Santander Brasil.

Πηγή:


[1] [3] [4]

Comments

Popular posts from this blog

Donald Trump: the last symptom of a system that is about to collapse

globinfo freexchange
In another interesting interview with Chris Hedges, Richard Wolff explains why the Trump presidency is the last resort of a system that is about to collapse:
Finally, if everybody tries to save themselves (protection), we have a historical example: after the Great Depression that happened in Europe. And most people believe that it was a large part of what led to WWII after WWI, rather than a much saner collective effort. But capitalism doesn't go for collective efforts, it tends to destroy itself by its own mechanisms.
There has to be a movement from below. Otherwise, there is no counter force that can take us in another direction.
So, absent that counter force we are going to see this system spinning out of control and destroying itself in the very way its critics have for so long foreseen it well might.
When Trump announced his big tariffs on China, we saw the stock market dropped 700 points in a day. That's a sign of the anxiety, the danger, even in the min…

Austria has just returned to the Middle Ages

The Austrian government confirmed that the far-right is an emergency reserve of neoliberalism
globinfo freexchange
Haven't you yet convinced that the nationalists and the far-right are the most faithful dogs of the big capital? Then, look at what just happened in Austria. In the end, despite the mass protests in Vienna, Austrian employers will be able to introduce 12-hour working day without increasing wages. The relevant law adopted by the Parliament of the country, reports on Friday, July 6.



What's the first thing that Emmanuel Macron did after his election in France? He rushed to complete what Francois Hollande - the other puppet of the neoliberal establishment - had started: destroy trade unions, completely deregulate the labor market.
Yet, the media in France were promoting him as a 'progressive' (what a joke) who will stop the far-right threat.
In reality, big capital’s reserve, Marine Le Pen, is waiting in the 'bench', ready to take action any moment, now tha…

The idiotic circus of terror leads us to the final collapse

There is a familiar checklist for extinction and we are ticking off every item of it. The idiots know only one word: more. They are unencumbered by common sense. They hoard wealth and resources until workers cannot make a living and the infrastructure collapses. They live in privileged compounds where they eat chocolate cake and order missile strikes. They see the state as a projection of their own vanity.

failed evolution
The idiots seen in the decay the chance of personal advancement in profit, takeover in the final days of crumbling civilizations.

Idiot generals wage endless unwinnable wars that bankrupt the nation.
Idiot economists call for reducing taxes for the rich and cutting social service programs for the poor. And project economic growth on the basis of myth.
Idiot industrialists poison the water, the soil and the air. Slash jobs and depress wages.
Idiot bankers gamble on self-created financial bubbles and impose crippling debt peonage on the citizens.
Idiot journalists and …

The vicious circle of modern slavery

globinfo freexchange
It sounds unbelievable, but in one of supposedly the most advanced European nations, the government plans to allow the working day to be extended to 12 hours!
We are talking about Austria, where tens of thousands of people in Vienna packed the streets on Saturday to voice their opposition to loosening labor laws to allow for a 12-hour workday and subsequent 60-hour workweek. Police in Vienna said some 80,000 people took part, while the trade unions that organized the protest said some 100,000 people attended.
What can someone say about this unimaginably absurd decision?
In an age of all this advanced technology, with AI and hyper-automation, people should work less hours, enjoying all the benefits and extra free time for their families and themselves. Yet, in the homeland of Austrian economics that led us to brutal neoliberalism, it seems that the elites push things to the opposite direction. Why? Is it just because human labor can't compete the machines?
Think ab…

Bernie's revolution starts to wipe out the establishment with a huge political earthquake!

globinfo freexchange
It happened! A 28-year-old super-progressive beat the personification of the establishment in the Democratic primary! Alexandria Ocasio-Cortez won the Democratic primary in New York's 14th congressional district, defeating the establishment baron, Joe Crowley. This has been described by many, rightfully, as the biggest upset victory in the 2018 midterm election season.
What are the origins of this amazing, unprecedented result in the US political process?
We can find them in the 2016 Democratic primaries. Back then, Bernie Sanders put the foundations of a truly progressive movement that could beat the neoliberal establishment. We wrote then that Bernie speaks straightly about things buried by the establishment, as if they were absent. Wall Street corruption, growing inequality, corporate funding of politicians by lobbies. He says that he will break the big banks. He will provide free health and education for all the American people. Because of Sanders, Hillary w…

Corporate media pundits depict establishment's evident panic in front of Alexandria Ocasio-Cortez's huge victory

globinfo freexchange
Shortly after recent political earthquake with Alexandria Ocasio-Cortez's huge victory, the establishment apparatus started to react as expected.
TYT immediately responded by identifying the common narratives used by the corporate media pundits in the following video:

In this video you can track at least two kinds of typical 'arguments' provided by the neoliberal ideological framework. We wrote several times in this blog about such arguments that their carriers present them as being perfectly rational using 'logical leaps', while in reality, they are deeply irrational.
In the first argument, Steve Schmidt labels progressivism as 'dishonest', simply because it fights for free education, free healthcare, etc. The basic 'argument' is the usual: ordinary people can't have such things because of the enormous debt. Of course, the logical leap here is the fact that the neoliberal pundits always avoid to refer to the billions in bailout…

Key parts of the Matrix: the faithful little soldiers of the mainstream media

globinfo freexchange
Ludivine Bénard describes almost perfectly a key part of the Matrix of our times:
Journalistic titles hire journalists whose social background – socially, culturally, educationally and morally – fits perfectly with what the current capitalist order asks for.
People working in media are mostly middle-class types with the same interests, favouring consumerism, hedonism, libertarian individualism and unconditional Europeanism from Brussels. And they're all subject to this form of political illiteracy – they reduce reporting on politics to reporting on political personalities. The journalists and pollsters in the press turn political life into a theatrical stage, where personalities just endlessly talk and debate.
All that talk drowns out any serious criticism of the system.
The French people have been indoctrinated that way for decades – we've had more than 30 years of a certain consensus between the centrist powers of the conservative right of Les Républicains…

The 'anti-establishment' Trump admits he is more elite than the elite!

globinfo freexchange
He said it!
From the first moment in this blog, even before Trump's election, we repeatedly said that Donnie is only a reserve of the establishment.
Finally, he essentially admitted that he is more elite than the elite! Or, more establishment than the establishment if you like. During a campaign rally in Duluth, Minnesota, Trump said "Why are they elite? I have a much better apartment than they do. I'm smarter than they are. I’m richer than they are. I became president and they didn't."
Kyle Kulinski is right. Donald Trump wants to be fully integrated in the Establishment Inc. He wants to be loved by the elites, join them. He sends signals to them, saying 'I did what you want, why don't you play with me?'.
The message to the American citizens is this: do not trust the orange clown. In case that will grab your vote for a second term, he will do whatever the establishment wants, and more. Meaning, more tax-cuts for the rich, more for-pro…

The real E CORPs seek complete control of global food supply

Who controls the food supply controls the people; who controls the energy can control whole continents; who controls money can control the world
globinfo freexchange
In the famous TV series, Mr. Robot, E Corp (which the central character, Elliot Alderson, perceives as Evil Corp), is an extremely powerful company that controls societies through consumer debt.
Yet, in the real world, a couple of mega multinationals could be proved even more ruthless. In another interesting report, James Corbett exposes the ultimate goal behind the merge of two of the biggest corporations in the food, medicine and agricultural sector. These are the real ECORPs:
What does a pharmaceutical giant have to gain from buying out and merging with an agrichemical giant, especially one that carries as much baggage as Monsanto?
If the connection between these corporate behemoths seems tenuous, then perhaps the key to understanding it is presented in that 1995 quote from former Monsanto CEO Robert Shapiro: “We’re talking…

Three years from the coup against Greece by the European Financial Dictatorship

globinfo freexchange
Three years passed (July 5, 2015) since the European Financial Dictatorship through the European Central Bank (ECB) and its head Mario Draghi, was forced to proceed in an open financial coup against Greece.
The start of current decade revealed the most ruthless face of a global neo-colonialism. From Syria and Libya to Europe and Latin America, the old colonial powers of the West tried to rebound against an oncoming rival bloc led by Russia and China, which starts to threaten their global domination.
Inside a multi-polar, complex terrain of geopolitical games, the big players start to abandon the old-fashioned, inefficient direct wars. They use today other, various methods like brutal proxy wars, economic wars, financial and constitutional coups, provocative operations, 'color revolutions', etc.
In this highly complex and unstable situation, when even traditional allies turn against each other as the global balances change rapidly, the forces unleashed are abs…