Skip to main content

Πως κατασκευάστηκε το φαινόμενο Μακρόν (και τι θα ακολουθήσει)

by Niκος Smyrnaios

Η νίκη του Εμμανουέλ Μακρόν στις προεδρικές εκλογές δεν αποτελεί έκπληξη. Το ποσοστό του δεν έπεσε κάτω από το 60% σε καμιά σχεδόν δημοσκόπηση του δεύτερου γύρου. Η δυναμική ενισχύθηκε μάλιστα μετά το ντιμπέιτ της προηγούμενης Τετάρτης και την τραμπούκικη εμφάνιση της Μαρίν Λεπέν η οποία μέσα σε δύο ώρες απευθείας τηλεοπτικής μετάδοσης απώλεσε μεγάλο μέρος του κεφαλαίου συμπάθειας που είχε συσσωρεύσει τους τελευταίους μήνες.

Το αποτέλεσμα των εκλογών όμως επιφέρει μια σημαντική τομή σε σχέση με την πρόσφατη πολιτική ιστορία της Γαλλίας. Πράγματι, πρώτη φορά εκλέγεται στο ύπατο αξίωμα της χώρας με την πρώτη ένας τόσο νέος άνδρας, με ιδιαίτερα σύντομη καριέρα ως επαγγελματίας πολιτικός, χωρίς να στηρίζεται από κανένα παραδοσιακό κόμμα εξουσίας. Σε μια χώρα όπως η Γαλλία όπου οι πολιτικές καριέρες διαρκούν δεκαετίες και οι πρόεδροι καταφέρνουν να φτάσουν στο μέγαρο των Ηλυσίων μετά από δεκάδες εκλογικές καμπάνιες ανεβαίνοντας υπομονετικά ένα, ένα τα σκαλιά της εξουσίας, η νίκη Μακρόν αποτελεί εκ των πραγμάτων ένα νέο φαινόμενο. Πως όμως αυτό δημιουργήθηκε;

Πως τα ΜΜΕ δημιουργήσαν έναν υποψήφιο πρόεδρο

Η νίκη του Μακρόν είναι το αποτέλεσμα της γεωμετρικής αύξησης της αναγνωρισιμότητας και της δημοφιλίας του η οποία άρχισε όταν έγινε υπουργός οικονομικών στην κυβέρνηση Βαλς το 2014 και εντάθηκε από το καλοκαίρι του 2016, μετά την παραίτηση του από την κυβέρνηση και την ανακοίνωση της υποψηφιότητας του για την προεδρία το καλοκαίρι του 2016.


Στον παραπάνω πίνακα φαίνεται η εκτόξευση της αναγνωρισιμότητας/δημοφιλίας του Μακρόν μέσα σε δυόμισι χρόνια, από το μηδέν τον Σεπτέμβριο του 2014 στο 50% σχεδόν τον Απρίλιο του 2017. Στον παρακάτω πίνακα φαίνεται ο (σχεδόν) διπλασιασμός του ποσοστού των ερωτηθέντων που τον κρίνουν κατάλληλο για την προεδρία από το 21 στο 38% μέσα σε ένα χρόνο (Μάιος του 2015 με Απρίλιο του 2016).


Η έκρηξη της αναγνωρισιμότητας και της δημοφιλίας του Μακρόν στηρίχθηκε σε μια τεράστια καμπάνια προβολής του από τα κυρίαρχα ΜΜΕ με τους ιδιοκτήτες των οποίων ο υποψήφιος διατηρεί πολύ καλές σχέσεις. Για παράδειγμα, όπως φαίνεται στον παρακάτω πίνακα, στα περιοδικά L’Express και L’Obs και στην εφημερίδα Le Monde ιδιοκτησίας δύο κροίσων των τηλεπικοινωνιών των Patrick Drahi και Xavier Niel αντίστοιχα, οι οποίοι στηρίζουν τον Μακρόν, ο τελευταίος συγκέντρωσε μεγαλύτερο αριθμό άρθρων από όσο οι τρεις εν δυνάμει αριστεροί και κεντροαριστεροί υποψήφιοι μαζί.


Γενικότερα ο γαλλικός τύπος, είτε από πολιτική επιλογή, είτε λόγω πίεσης από τους ιδιοκτήτες, είτε απλά ακολουθώντας το ρεύμα, αφιέρωσε δεκάδες διθυραμβικά φύλλα στον Μακρόν τα τελευταία δύο χρόνια όπως φαίνεται και στην παρακάτω συλλογή πρωτοσέλιδων.


Η ίδια ακριβώς τάση επικράτησε και στα ραδιοτηλεοπτικά μέσα. Στον παρακάτω πίνακα φαίνεται ο αριθμός αναφορών στα ονόματα των 11 υποψηφίων στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο κατά τη διάρκεια της επίσημης προεκλογικής καμπάνιας. Ο Μακρόν έχει τη μερίδα του λέοντος συγκεντρώνοντας σχεδόν το ένα τρίτο των αναφορών μόνος του.


Η πρωτοκαθεδρία του Μακρόν στα κυρίαρχα ΜΜΕ φαίνεται επίσης στη διάθεση του χρόνου ομιλίας των υποψηφίων στην τηλεόραση. Ο Μακρόν έρχεται πρώτος μεταξύ όλων των υποψήφιων, πλην του Φιγιόν οποίος όμως κλήθηκε σε πολλές εκπομπές για να δικαιολογήσει τα σκάνδαλα του.


Εκ του αποτελέσματος φαίνεται ότι η δημόσια υπερέκθεση του Μακρόν λειτούργησε. Τα κυρίαρχα ΜΜΕ νομιμοποίησαν στην συνείδηση του κοινού την ιδέα ότι συγκαταλέγεται μεταξύ αυτών που έχουν τα προσόντα για να ασκήσουν την προεδρία της χώρας. Αυτό έγινε σε πολύ μικρό διάστημα λόγω της γενικότερης επιτάχυνσης του πολιτικού χρόνου και της συγκυρίας. Ο Μακρόν, βασιζόμενος στην εύνοια των κυρίαρχων ΜΜΕ κατάφερε να κερδίσει τεράστια αναγνωρισιμότητα ενώ παράλληλα εκμεταλλευόμενος την κατάρρευση των κομμάτων εξουσίας και το γεγονός ότι βρέθηκε αντιμέτωπος με την ακροδεξιά στο 2ο γύρο μπόρεσε να γίνει το φαβορί και τελικά να κερδίσει τις εκλογές.

Μια εύθραυστη « δημοφιλία », χωρίς στήριξη από τα κάτω

Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η δημοφιλία του είναι στέρεα και επιφέρει και πολιτική στήριξη από την πλειοψηφία των Γάλλων. Η εύθραυστη νίκη του Μακρόν φαίνεται στην μεγάλη αναντιστοιχία που υπάρχει μεταξύ της τεράστιας θετικής ενασχόλησης από τα πάνω (ΜΜΕ, παρατηρητές, οικονομική εξουσία) και του σχετικά περιορισμένου ενδιαφέροντος όπως αυτό εκφράζεται στο διαδίκτυο από τα κάτω, ιδιαίτερα σε σύγκριση με τον Μελανσόν αλλά και την Λεπέν.


Έτσι ο Μακρόν έρχεται τρίτος σε αριθμό υποστηρικτών σε Facebook, Twitter και Youtube, αρκετά πίσω από τους δύο πρώτους Λεπέν και Μελανσόν. Επίσης, ο Μακρόν στην τελευταία ευθεία της καμπάνιας, από τον Ιανουάριο μέχρι και τον πρώτο γύρο των εκλογών, έγινε αντικείμενο πολύ λιγότερων αναζητήσεων στο Google από τον υποψήφιο της αριστεράς όπως φαίνεται στο παρακάτω γράφημα. Αυτό σημαίνει ότι περισσότεροι Γάλλοι ενδιαφέρθηκαν αυθόρμητα να μάθουν το ποιόν του Μελανσόν από ότι του Μακρόν, παρά το γεγονός ότι ο δεύτερος εμφανίστηκε πολύ περισσότερο στα κυρίαρχα ΜΜΕ. Το ίδιο συμβαίνει και με τον αριθμό των αναφορών του ονόματος του Μελανσόν στο διαδίκτυο, σε σύγκριση με τον Μακρόν.



Από τα παραπάνω δεδομένα φαίνεται λοιπόν ότι ο νέος πρόεδρος της Γαλλίας είναι ένα πολιτικό υποκείμενο εν πολλοίς κατασκευασμένο από τα ΜΜΕ και τα κέντρα οικονομικής εξουσίας το οποίο δεν χαίρει ιδιαίτερης στήριξης από το σύνολο των πολιτών. Το αντίθετο μάλιστα. 43% των ψηφοφόρων του στο 2ο γύρο δηλώνουν ότι ο κύριος λόγος για τον οποίο τον ψήφισαν ήταν για να εμποδίσουν τη νίκη της Μαρίν Λεπέν και 33% για την ανανέωση του πολιτικού δυναμικού που αντιπροσωπεύει. Μόνο το 16% δηλώνει ότι τον διάλεξε για τον πρόγραμμα του και 8% για την προσωπικότητα του.


Φαίνεται λοιπόν ότι ο Μακρόν είναι ο πιο κακο-εκλεγμένος (mal élu) πρόεδρος της 5η γαλλικής δημοκρατίας, με εξαίρεση ίσως τη δεύτερη θητεία του Σιράκ ο οποίος επίσης εκλέχθηκε το 2002 επειδή αντιμετώπισε τον πατέρα Λεπέν στο δεύτερο γύρο. Ο Σιράκ όμως τότε πήρε 82% των ψήφων με συμμετοχή 79,71 %. Η εκλογή του Μακρόν δεν έχει καμία σχέση με αυτά τα ποσοστά.

Ni patrie, ni patron, ni Le Pen, ni Macron”

Αυτό σημαίνει ότι η αναρρίχηση του Μακρόν στην εξουσία συνοδεύεται από χαμηλή εμπιστοσύνη, υψηλή επιφυλακτικότητα και έλλειψη ευρείας πολιτικής στήριξης. Κάτι που επιβεβαιώνεται κι από την άρνηση μεγάλου μέρους του εκλογικού σώματος να επιλέξει μεταξύ Μακρόν και Λεπέν η οποία εκφράστηκε μέσω αποχής και λευκού. Μεγάλες μάζες πολιτών φαίνεται ότι δεν υπέκυψαν στον εκλογικό εκβιασμό και αρνήθηκαν να υπερψηφίσουν έναν υποψήφιο με το οποίο διαφωνούν ριζικά. Η αποχή έφτασε στο ιστορικό υψηλό του 25%. 24% των ψηφοφόρων του Μελανσόν δεν ψήφισε καθώς και 34% των νέων και 35% των ανέργων, δείχνοντας με αυτό τον τρόπο ότι δεν περιμένουν τίποτα από το νέο πρόεδρο.


Αυτή η αρνητική προδιάθεση διαφαίνεται κι από το τεράστιο προσοστό, (61%, 30% μεταξύ των ίδιων του των ψηφοφόρων) συγκριτικά με άλλες εκλογές, που δεν επιθυμεί να δώσει κοινοβουλευτική πλειοψηφία στον Μακρόν. Αυτό συμβαίνει προφανώς γιατί το εκλογικό σώμα διαφωνεί με κάποιες βασικές επιλογές του προγράμματος του νέου προέδρου όπως για παράδειγμα την πρόταση για περαιτέρω απορρύθμιση των εργασιακών μέσω προεδρικών διαταγμάτων, χωρίς ψήφο του Κοινοβουλίου.

Σίγουρα η άρνηση ενός σημαντικού μέρους του κόσμου της αριστεράς να στηρίξει τον Μακρόν στις κάλπες, ακόμη και υπό την απειλή της ακροδεξιάς, δείχνει μια ριζοσπαστικοποιήση που προαναγγέλλει σκλήρυνση του πολιτικού και κοινωνικού κλίματος στους επόμενους μήνες. Η ριζοσπαστικοποίηση όμως υπάρχει και στα δεξιά και εκφράζεται από την τεράστια επιτυχία της Μαρίν Λεπέν που έσπασε ρεκόρ με 11,4 εκατομμύρια ψήφους.

Το διακύβευμα των βουλευτικών εκλογών θα είναι λοιπόν η πλειοψηφία που θα στηρίξει τον Μακρόν και κυρίως το ποια πολιτική δύναμη θα ενσαρκώσει την αντιπολίτευση για τα επόμενα πέντε χρόνια. Η μάχη για την ηγεμονία στην αντιπολίτευση έχει ήδη αρχίσει μεταξύ ακροδεξιάς και κάποιας υποθετικής αριστερής συμμαχίας που θα προσπαθήσει να κεφαλαιοποιήσει την εκλογική επιτυχία του Μελανσόν. Αν κρίνουμε όμως από τις οξείες εσωτερικές έριδες που ήδη μαίνονται στην αριστερά κάτι τέτοιο μοιάζει πολύ δύσκολο.

Πηγή:

Comments

Popular posts from this blog

Hyper-educated poor: one of the last 'achievements' of collapsing capitalism

globinfo freexchange
Truthdig's Robert Scheer spoke with Alissa Quart about the "hyper-educated poor" phenomenon on the context of her new book.
An interesting part of the story is the bizarre psychology of 'self-blaming', identified in most of these highly educated people who are increasingly struggling to find a job proportional to their skills and knowledge.
Quart explains:
You have $1.5 trillion student debt. You have, an income inequality thrumming under all this. Since 1997 the top one percent, its income has grown 20 times faster than the other 90 percent. It’s so high now, and the gap is so great. And you have this whole world of counselors and coaches and certificate programs that, I think of them as like vultures on the carcass of the middle class. Also, when you’re talking about race, the whites’ median wealth is 68 times the median wealth of African Americans.
So, in the middle class, it starts to mirror that too; I talked to an African American woman who …

How normal human behavior became a false mental disorder epidemic

globinfo freexchange
In the early nineties, an epidemic of mental disorder was sweeping America and Britain. It had been uncovered by a new system for identifying disorders. Psychiatry had been attacked for relying on the personal and fallible judgement of psychiatrists.
But instead, a new objective method based on checklists had been invented. These listed only the objective symptoms, and deliberately did not enquire into why the individuals felt an anxiety. In the late 80s, nationwide surveys had revealed an incredible picture: more than 50% of Americans suffered from mental disorders.
But at the very same, the drug companies had announced that they had created a new type of drug, called an SSRI, which they claimed, targeted the circuits inside the brain that were causing these malfunctions. The SSRIs were marketed under names like "Prozac". What they did was alter the amounts of serotonin that flowed across the circuit connections within the brain, and they readjusted the …

Western nations were never set up as democracies - and it's going to get even worse

globinfo freexchange
As Yanis Varoufakis said in this recent interview:
Europe and the United States were never set up as democracies. Read the Federalist Papers. It was all an attempt to make sure that the riffraff do not control governments. We hark back to the Magna Carta. The Magna Carta was not a democratic instrument, it was a charter of barons. It was all about their right to have slaves and not to be taxed by the king.
Aristotle defined, I think, democracy very well even though he was anti-democratic. He said it's a system of governance where the many — and therefore the poor, who are always in the majority — control government.
It is impossible for our sophisticated societies to become sustainable without democracy. Democracy is not a luxury.
If you go to Europe today, what unites them [people] is a sense of hopelessness. A sense that their democracies have been usurped, that their democratic rights mean absolutely nothing, that there is a decision making process, which combi…

WikiLeaks paper reveals US officials intervened to cancel New Zealand's Labour Party fundraising event for Michael Moore's Fahrenheit 9/11

The WIKILEAKS Public Library of US Diplomacy (PlusD)holds the world's largest searchable collection of United States confidential, or formerly confidential, diplomatic communications. As of April 8, 2013 it holds 2 million records comprising approximately 1 billion words. The collection covers US involvements in, and diplomatic or intelligence reporting on, every country on earth. It is the single most significant body of geopolitical material ever published. The PlusD collection, built and curated by WikiLeaks, is updated from a variety of sources, including leaks, documents released under the Freedom of Information Act (FOIA) and documents released by the US State Department systematic declassification review.
globinfo freexchange
A cable from July 30, 2004, reveals that the US officials put high pressure on the then Government of New Zealand to cancel a fundraising event for Michael Moore's documentary Fahrenheit 9/11*, under the umbrella of the Labour Party. Although the ev…

WikiLeaks paper reveals key player in the first Argentinian collapse expressed to US officials his desire to overthrow Kirchner and bring back the IMF

The WIKILEAKS Public Library of US Diplomacy (PlusD)holds the world's largest searchable collection of United States confidential, or formerly confidential, diplomatic communications. As of April 8, 2013 it holds 2 million records comprising approximately 1 billion words. The collection covers US involvements in, and diplomatic or intelligence reporting on, every country on earth. It is the single most significant body of geopolitical material ever published. The PlusD collection, built and curated by WikiLeaks, is updated from a variety of sources, including leaks, documents released under the Freedom of Information Act (FOIA) and documents released by the US State Department systematic declassification review.
globinfo freexchange
A cable from February 2009, reveals that Domingo Cavallo*, a key player in the 2001 Argentinian collapse, was expressing to the US side his desire to see the IMF return to Argentina. He was also expressing his desire to see the Kirchner administration &…

The Podesta emails - top US plutocracy group attempted to approach Hillary Clinton under newly elected chairman Jeff Bezos

WikiLeaks series on deals involving Hillary Clinton campaign Chairman John Podesta. Mr Podesta is a long-term associate of the Clintons and was President Bill Clinton's Chief of Staff from 1998 until 2001. Mr Podesta also owns the Podesta Group with his brother Tony, a major lobbying firm and is the Chair of the Center for American Progress (CAP), a Washington DC-based think tank.
globinfo freexchange
An email by a Business Council* representative to John Podesta was expressing the desire of the group to 'approach' Hillary Clinton.
The email was sent nearly two years before the 2016 presidential election at the time where Jeff Bezos was the newly elected president of the group. Also, according to the email, the group consisted of more than 120 "of the biggest CEO's in the US.", meaning, the elite of the American plutocracy.
According to the email, the group was interested for a speech by Hillary Clinton in their meeting, but also, for some informal contacts of he…

Tulsi Gabbard: the very same terrorists responsible for 9/11 attacks are the US ground force in Syria

globinfo freexchange
Nearly two years ago, Tulsi Gabbard introduced a bill to stop the US from arming terrorists in Syria. Two years later, the US proxies are losing the war, yet the Empire refuses to accept the defeat. Gabbard spoke with Jimmy Dore and gave, one more time, the real picture. Not only the terrorists in Syria are essentially the US ground force, but also, the Saudis are paying vast amounts of money to the US to promote their agenda in the Middle East.
Key points:
Not only are [Saudis] paying for these wars and using our sons and daughters lives to carry out their bidding, but they're also paying a lot of these think tanks in Washington. A ton of money to issue opinions, and ideas, and plans, and proposals that jive with their agenda.
Specifically in Syria, now, since 2011, both overtly and covertly, the United States has been providing arms, intelligence and equipment to fighters who are allied with, fighting alongside, working with Al-Qaeda in this regime change war.
S…

Alexandria Ocasio-Cortez - neoliberal establishment 0-3 ... so far

globinfo freexchange
More than a month ago, we identified an immediate mobilization of the establishment machine to push progressives into the establishment lines after the 'shocking' victory of Alexandria Ocasio-Cortez.
Under the fierce pressure of the corporate media, Cortez was essentially forced to declare loyalty to Nancy Pelosi. That was a first, significant victory of the establishment against Cortez and the progressive movement.
After that, we saw an unexplained and bizarre contribution of both Bernie Sanders and Ocasio-Cortez to the establishment pro-McCain 'litanies'. In this totally unnecessary self-recruitment for the McCain's legacy whitewash operation, Cortez retreated unconditionally and the establishment marked a second victory against her.
Now, the establishment 'scored' one more time, as Cortez was forced to endorse establishment's agent, Andrew Cuomo.


We mentioned already that corporate media will focus mainly on pushing progressives to b…

Here is why Brexit happened ... and why this is only a start

failed evolution
The European Parliament voted on Wednesday to sanction Hungary for neglecting norms on democracy, civil rights and corruption in a first bid to launch the punitive process of the EU treaty’s Article 7.
Poland said it will oppose any sanctions imposed by the EU on fellow member Hungary, accused of floating EU rules on democracy. “Every country has its sovereign right to make internal reforms it deems appropriate,” Poland’s Foreign Ministry said in a statement late on Wednesday. “Actions aimed against member states serve only deepening divides in the EU, increasing citizens’ current lack of confidence to European institutions.

We are talking about the Union that faithfully followed the US empire in supporting the neo-nazis in Ukraine.
This is the Union that contributed to Gaddafi's ugly ending and the subsequent chaos in Libya.
This is the Union that remains completely silent in front of the Yemen humanitarian disaster, caused by the US-Saudi evil alliance.
This is t…

The 'metamorphosis' of Alexandria Ocasio-Cortez already started ...

Progressives choose an increasingly defensive stance against the establishment pressure
globinfo freexchange
Last month, right after Alexandria Ocasio-Cortez' unprecedented victory, we immediately identified typical operations by the establishment machine to make Bernie's progressives comply with the US political status quo.
It seems that the progressives are choosing an increasingly defensive stance against the establishment pressure, obviously because they fear that the smearing campaigns against them will be multiplied towards 2020 presidential election.
Their further 'slippery' towards the establishment lines was really deafening, if we look at two tweets by Ocasio-Cortez and Bernie Sanders, concerning John McCain:

John McCain’s legacy represents an unparalleled example of human decency and American service.

As an intern, I learned a lot about the power of humanity in government through his deep friendship with Sen. Kennedy.

He meant so much, to so many. My prayers are wi…