Skip to main content

The most destructive historical transformation of Capitalism

A brief, simple, but very enlightening explanation by Costas Lapavitsas on The Real News


Financialization is basically a profound historical transformation of modern capitalism that really began in the 1970s, and it's now been running for about four decades.

There are three key root economic changes of this transformation:

The first, funnily enough, doesn't relate to finance itself, but it relates to industry and commerce. In other words, it relates to nonfinancial economic activity. One must start there to understand the historical transformation. What's happened to big business is very interesting. Two things have happened to it. First, big business has become increasingly capable of financing investment out of retained earnings. It retains its profits, and on a net basis it finances investment pretty much out of that. Of course, it still uses banks, but it doesn't rely on banks on a net basis to finance investment. That gives it a certain degree of independence from banks.

In addition to that, big business has made so much in retained profits - currently U.S. big business is sitting on piles of cash - that it can use those funds to play financial games, to engage in financial transactions and financial activities on its own account. So big business has financialized. The key element that we've got to understand first, is the financialization of big business. Large enterprises have acquired some of the character of financial institutions, have become bank-like, and they engage in these transactions, and they change the structure of their own organization as they do that.

Second economic change, and very important, too, relates to banks. If big businesses is doing that, banks must do something else to make profit. Banks are profit-making institutions. So if big business becomes increasingly independent of banks, banks must do something else. What have banks done? They lend less to businesses for investment and so on, and they play more games in the financial markets. They become transactors in financial assets, and they make profits increasingly not from lending, but from fees, commissions, and trading. They become traders in financial assets.

At the same time, banks have also turned to households. Households have become a very profitable activity of banks, a new activity. This is a new phenomenon in the development of capitalism.

The third change has to do with households, workers, ordinary people. And what we see there in the last three to four decades is that ordinary people have been drawn into the former financial system like never before. Households have become financialized. Finance has become a fundamental part of household life. Why is that? Partly because wages have been stagnant. Real wages have been absolutely flat in the US for decades. So, partly because of that, people have turned to debt. But also people have got assets, financial assets.

So the financialization of everyday life, of households, is a bit of a complex story. What is actually happening there, is not simply that you borrow in order to consume. That also happens. It's a more complex story than that. What is actually happening is people need access to health, education, housing, and a variety of other needs. Every country has systems of provision for these things. Each country differs from the next country, but pretty much there are similarities. These modes of provision have historically, traditionally, incorporated public provision, some methods of public provision, for everything - for housing, for health, for education, and so on. What we've witnessed the last three to four decades is a retreat of public provision. Public provision has retreated, private provision has taken its place. As this happened, finance has emerged as the facilitator of that. So we turn to private provision to solve our housing needs, our health needs, our education needs, and finance makes profits out of that, basically, without even having any skills in doing these things.

These changes together have basically transformed the foundations of the economy. This is a new type of capitalism.

At the same time, we had changes in institutions and in ideology. We had wave after wave of deregulation. Labor market has become more deregulated, and financial markets have become more deregulated.

And in addition to deregulation, we had the rise of the ideology of neoliberalism. Deregulation goes hand in hand with neoliberalism, the idea that the market is good, the state is bad. In the US it's extraordinary how powerful this perception is and how a lot of social issues are understood in this way.

These changes, seen very clearly in the US, have created, firstly, a deeply unequal country, a deeply unequal society. Financialization is fundamentally about inequality. We see this inequality in terms of income, where the top 10 percent and the top 1 percent draw an extraordinary proportion of income annually. But we see it in terms of the functional distribution, the distribution of income between capital and labor, where labor has lost - and lost dramatically - during the last three to four decades in this country and in just about every other mature capitalist country that has financialized.

Comments

Popular posts from this blog

The real reason Boris Johnson pushes for a no-deal Brexit

globinfo freexchange

The UK political landscape looks increasingly chaotic, especially after Boris Johnson's ultimatum for a no-deal Brexit on 31 October. It looks like the whole country suffers from a general nervous breakdown through a "bellum omnium contra omnes" situation. But if you "follow the money", you will, eventually, see the whole picture quite clearly. And you will realize that this whole Brexit issue, is primarily the product of a merciless war among rival factions of the British capital.

In the mid-July, Reuters "exposed" some key supporters of Boris Johnson who have poured hundreds of thousands of pounds into his campaign. As Reutersreported:

          More than half the donations came from financiers and businessmen who funded the campaign to leave the European Union. The two biggest backers are Anthony Bamford, the billionaire chairman of the construction equipment maker JCB, and Jonathan Moynihan, chairman of venture capital fund Ipe…

Τα κρατικοδίαιτα τραπεζοπαράσιτα ετοιμάζονται για άλλο ένα μεγάλο πάρτι με κυβέρνηση Μητσοτάκη

globinfo freexchange
Οι γαλάζιοι υπηρέτες του κεφαλαίου ετοιμάζονται να ρίξουν άλλο ένα πακέτο δισεκατομμυρίων στις τραπεζικές μαύρες τρύπες. Αυτή τη φορά, θέλουν να τις απαλλάξουν από τα κόκκινα δάνεια και φυσικά ο λογαριασμός θα πάει, ως συνήθως, στα γνωστά υποζύγια.  
Όπως αποκάλυψε ρεπορτάζ του The Press Project:
Την έγκριση των ευρωπαϊκών θεσμών φέρεται να αναμένει η κυβέρνηση, ώστε να προχωρήσει σε σχέδιο «κρατικής υποβοήθησης» των τραπεζών, εφαρμόζοντας ουσιαστικά το σχέδιο του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) για κρατική ενίσχυση προς κάλυψη των κόκκινων δανείων που αναμένεται να φτάσει τα 20 δισ. ευρώ. Την ίδια ώρα, οι τράπεζες προχωρούν σε τιτλοποιήσεις κόκκινων δανείων ύψους 6,5 δισ. ευρώ, με πρώτη και καλύτερη τη Eurobank και τις υπόλοιπες να ακολουθούν. 
[...]
Υπενθυμίζεται πως λίγες ημέρες πριν τις εκλογές, αλλά και μετά από αυτές, στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρέθηκε το «μαξιλάρι» των 37 δισ. ευρώ της προηγούμενης κυβέρνησης και τα σχέδια της…

Ο πραγματικός λόγος που ο Μπόρις Τζόνσον πιέζει για Brexit χωρίς συμφωνία

globinfo freexchange

Το Βρετανικό πολιτικό τοπίο μοιάζει να γίνεται όλο και πιο χαοτικό όσο πλησιάζουμε την 31η Οκτωβρίου, ημερομηνία-τελεσίγραφο που έχει ορίσει ο τωρινός Βρετανός πρωθυπουργός, Μπόρις Τζόνσον, ο οποίος μάλιστα απειλεί με ένα Brexit χωρίς συμφωνία. Ολόκληρη η χώρα φαίνεται να βρίσκεται υπό το καθεστώς μιας γενικής νευρικής κρίσης, με τα διάφορα στρατόπεδα υπέρ και κατά του Brexix, το καθένα για τους δικούς του λόγους, να έχουν λάβει θέσεις μάχης σε μια "όλοι εναντίον όλων" κατάσταση. 
Όπως ανέφερε η Εφημερίδα των Συντακτών:  
«Στις Βρυξέλλες και στο Λονδίνο ένα ερώτημα ακούγεται όλο και πιο δυνατά: Mπορεί να αναχαιτιστεί ο Μπόρις Τζόνσον;»… Καυτή και εύλογη η απορία που μετέφερε χθες το πρακτορείο Associated Press, καθώς εντείνεται ραγδαία η ανησυχία και στις δύο πλευρές της Μάγχης πως ο νέος, σκληροπυρηνικός μπρεξιστής, πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου όχι μόνο δεν μπλοφάρει επιμένοντας πως θα βγάλει τη χώρα από την Ε.Ε. στις 31 Οκτωβρίου με ή χωρ…

Τα identity politics και η "φεγγαρόφωτη" των νεοφιλελέδων

globinfo freexchange
Το χθεσινό άρθρο του Liberal που αφορά το πρόσωπο της νέας υφυπουργού Εργασίας, Δόμνας Μιχαηλίδου, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού που οι Αμερικανοί ονομάζουν identity politics. 
Με τον όρο identity politics, οι Αμερικανοί περιγράφουν έναν τρόπο άκρως επιφανειακής πολιτικής προσέγγισης, που στην ουσία αποτελεί ένα τέχνασμα της νεοφιλελεύθερης σχολής, το οποίο έχει σαν στόχο να αποπροσανατολίσει και να απομακρύνει το κοινό από την ουσία της πολιτικής αντιπαράθεσης. 
Η συγκεκριμένη τακτική χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον από τα Αμερικανικά ΜΜΕ κατά την προεκλογική περίοδο των προεδρικών εκλογών του 2016. Το φιλελεύθερο μιντιακό κατεστημένο εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση εναντίον του Μπέρνι Σάντερς, αντίπαλου της Χίλαρι Κλίντον για το χρίσμα των Δημοκρατικών. Και αυτό, γιατί έβλεπε με τρόμο ότι οι σοσιαλιστικές πολιτικές που πρέσβευε ο Μπέρνι Σάντερς (εντελώς αντίθετες με τα συμφέροντα του μεγάλου κεφαλαίου), είχαν τεράστια απήχηση σ…

Άρχισαν να το μετανιώνουν από τώρα οι 'νοικοκυραίοι' πατριώτες;

failed evolution
Δεν θα μπορούσαμε να φανταστούμε ότι θα δικαιωνόμασταν τόσο γρήγορα. Ήδη από τα τέλη Μαΐου είχαμε γράψει:

Οι νεοφιλελεύθεροι ιμπεριαλιστές λοιπόν έστησαν το τέλειο κόλπο. Θέλοντας να ετοιμάσουν την απόλυτα αφοσιωμένη μαριονέτα τους, τον Κυριάκο Μητσοτάκη, για να αναλάβει την εξουσία, έστησαν το σκηνικό στα μέτρα του. Έβαλαν τον Τσίπρα να υπογράψει μνημόνιο, να υπογράψει τη συμφωνία των Πρεσπών και γενικά να κάνει όλη τη βρόμικη δουλειά για να μη λερωθεί ο 'ατσαλάκωτος' Κυριάκος.
Το εγχώριο μιντιακό κατεστημένο δεν έχασε χρόνο. Άρχισε αμέσως νέες επιχειρήσεις προπαγάνδας με επίκεντρο τη συμφωνία των Πρεσπών, προκειμένου να φανεί ότι η εγχώρια δεξιά, όσο και αν έχει αλλάξει, δεν έχει χάσει τα πατριωτικά ανακλαστικά της, σε αντίθεση με τους 'προδότες Αριστερούς'.  
Η προπαγάνδα έπιασε, και ένα σημαντικό ποσοστό των λούμπεν μικροαστών πήγε στην κάλπη θυμωμένο, προκειμένου να τιμωρήσει τον 'ανθέλληνα' Τσίπρα. Η μιντιακή πλύση εγκεφάλου κατάφερε με τ…

Η ουσία πίσω από τη νέα επιχείρηση προπαγάνδας με αφορμή τις συντάξεις-μαμούθ

failed evolution

Με το γνωστό στυλ, τα ιδιωτικά ΜΜΕ σχεδίασαν μια νέα επιχείρηση προπαγάνδας με όχημα την "ανακάλυψη" των συντάξεων-μαμούθ. Τα μιντιακά "λαγωνικά" έδωσαν άλλη μια πάσα, αυτή τη φορά στον υπουργό εργασίας, Γιάννη Βρούτση, προκειμένου να επιδοθεί στο τυπικό αντι-ΣΥΡΙΖΑ κρεσέντο με ύφος εισαγγελέα. 
Η Έφη Αχτσιόγλου, έβαλε τα πράγματα στη θέση τους δίνοντας την πραγματική εικόνα:  
              Για όσους ασφαλίζονταν με τα παλαιά καθεστώτα (πριν τον ν. 4387/2016) αλλά αιτήθηκαν συνταξιοδότησης μετά τον ν. 4387/2016 και μετά την 01.01.2019, ακριβώς επειδή το παλαιό σύστημα για κάποιες κατηγορίες ασφαλισμένων δεν προέβλεπε ανώτατα όρια εισφορών δεν προέκυπταν και ανώτατα όρια συντάξεων. Για τον λόγο αυτό   είχαμε επεξεργαστεί και δρομολογήσει νομοθετική ρύθμιση η οποία έθετε ανώτατο όριο σύνταξης το δωδεκαπλάσιο της εθνικής σύνταξης, όμως η ρύθμιση αυτή δεν πρόλαβε να περάσει από τη Βουλή καθώς προκηρύχθηκαν πρόωρα εκλογές.
Αλλά αυτά είναι ψιλά γράμματα…

Manufacturing uncritical thinking

by system failure
I was thinking about writing something related to a certain behavioural pattern that we often meet in the mainstream media journalist army. I was inspired by the impressively loud example of The New York Times' Bari Weiss, and how it was presented by Jimmy Dore in his show.


During this particular discussion with Joe Rogan, Weiss rushed to paint US presidential candidate, Tulsi Gabbard, as an "Assad toady", without even knowing what the characterization means. As Dore aptly pointed out: "That's what's called a 'received opinion'. So, it's not her own opinion. She has heard other people in her neoliberal bubble say that stuff, so she just repeats it. She doesn't even know what the insult means."
Ben Norton wrote on Twitter: "Neocon NY Times columnist Bari Weiss smeared Tulsi Gabbard (who bravely opposed regime change and US support for Salafi-jihadist contras) as an "Assad toady," then couldn't spell/de…

Απόλυτη επιβεβαίωση: ο ιδεολογικός φανατισμός της κυβέρνησης Μητσοτάκη την έφερε κιόλας μπροστά στο πρώτο αδιέξοδο

globinfo freexchange

Για άλλη μια φορά επιβεβαιωνόμαστε πανηγυρικά. Αμέσως μετά την αναγνώριση του αποτυχημένου πραξικοπηματία Χουάν Γκουαϊδό από την κυβέρνηση Μητσοτάκη, είχαμε επισημάνει ότι:

Η κίνηση αυτή αποτελεί άλλη μια απόδειξη ότι ακόμα και η εξωτερική πολιτική της κυβέρνησης θα καθορίζεται, ως επί το πλείστον, από τον τυφλό φανατισμό της και όχι από μελετημένες κινήσεις που απαιτούν συνεχείς ελιγμούς και συνετές αποφάσεις.

Ασχέτως ιδεολογικού προσανατολισμού και προτιμήσεων, η κυβέρνηση Μητσοτάκη έπρεπε να εκμεταλλευτεί την ουδέτερη στάση της χώρας όσον αφορά τη Βενεζουέλα και να έχει την υπομονή να περιμένει να δει που θα οδηγήσουν οι διαπραγματεύσεις. Όμως αντί να εκμεταλλευτεί το πλεονέκτημα που απέκτησε η χώρα με την ουδέτερη στάση, κάτω από τις παρούσες συνθήκες, έσπευσε να το σπαταλήσει, λόγω της ιδεολογικής εμμονής που χαρακτηρίζει τη συντριπτική πλειοψηφία των μελών της.

Αυτό είναι ένα δείγμα του ιδεολογικού φανατισμού που διακατέχει τα γαλάζια στελέχη και πο…

Οι γαλάζιοι υπηρέτες του κεφαλαίου βάζουν μπρος τον 'οδοστρωτήρα'

globinfo freexchange
Αφού πούλησαν μπόλικο πατριωτιλίκι στους 'Μακεδονομάχους' για να πάρουν αυτοδυναμία, τώρα είναι ελεύθεροι να κάνουν ότι θέλουν, για λογαριασμό των 'μεγάλων αφεντικών'. Κυριολεκτικά. Η χειρότερη δεξιά της μεταπολίτευσης, ανοίγει το δρόμο για τη νεοφιλελεύθερη λαίλαπα, καθώς ο Κυριάκος βάζει μπρος τον 'οδοστρωτήρα' κατά των εργαζομένων. Το πόσο απόλυτα αφοσιωμένη είναι η γαλάζια παράταξη στην εξυπηρέτηση των συμφερόντων του μεγάλου κεφαλαίου φάνηκε κιόλας ξεκάθαρα.
Μετά τις προχθεσινές (ν)τροπολογίες, τις οποίες πέρασε με σχεδόν πραξικοπηματικό τρόπο η κυβέρνηση Μητσοτάκη, καταργείται η υποχρέωση των εργοδοτών να αιτιολογούν απολύσεις αλλά και η ευθύνη εργολάβων/υπεργολάβων απέναντι στους εργαζομένους τους. Και οι δυο παραπάνω ρυθμίσεις είχαν εισαχθεί από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ.' 
Δικαιωνόμαστε απόλυτα όταν υποστηρίξαμε ότι η υφυπουργός Εργασίας, το δεξί χέρι του Βρούτση, λόγω φανατικής προσήλωσης στην ιδεολογία της, αναμένεται να πετσοκό…

US Air Force and Raytheon join Navy and Lockheed Martin by Introducing Directed Energy Weapons

After many years of speculation as to weather the use of Directed Energy Weapons in war would be unleashed upon the world, we now have our answer. [...] The U.S. Navy and Lockheed Martin were the first to announce a system called HELIOS (High-Energy Laser and Integrated Optical-Dazzler with Surveillance).

[...]

As you can see, much of the focus is centered around countering drone attacks. The new announcement from the U.S. Air Force also focuses primarily on this threat, both from the cheap and readily available quadcopter drones that can be modified, to much more advanced A.I. drone swarms.

[...]

As nation after nation becomes wired for war and neutralizes then surpasses each other, new methods must be developed to maintain military supremacy. This is the nature of military conflict and one of the prime reasons why the world seems to have new security threats each and every day. It becomes one endless problem-reaction-solution loop that only serves to benefit those who are investe…