Skip to main content

Ελλάδα: Οι τράπεζες προκάλεσαν την κρίση

Το χρέος που απαιτούν να πληρώσει η Ελλάδα είναι επονείδιστο - Η μελέτη αυτή αποδεικνύει ότι η ελληνική κρίση που ξέσπασε το 2010 προήλθε από τον ιδιωτικό τραπεζικό τομέα. Δεν είναι αποτέλεσμα υπέρμετρων δημόσιων δαπανών. Το υποτιθέμενο πρόγραμμα διάσωσης της Ελλάδας σχεδιάστηκε για να υπηρετήσει τα συμφέροντα των ιδιωτών τραπεζιτών καθώς και των χωρών που κυριαρχούν στην ευρωζώνη. Η υιοθέτηση του ευρώ από την Ελλάδα έπαιξε καίριο ρόλο μεταξύ των παραγόντων που συνέβαλαν στην κρίση. Η ανάλυση που περιέχεται σε αυτό το κείμενο παρουσιάστηκε στην Αθήνα, την 6η Δεκεμβρίου 2016, κατά την συνάντηση της Ελληνικής Επιτροπής Αλήθειας Δημόσιου Χρέους.

Eric Toussaint

Μέρος 5ο - Η φούσκα του ιδιωτικού δανεισμού δημιουργήθηκε από την συνδυασμένη δράση των ελληνικών και ξένων τραπεζών με την στήριξη των κυβερνήσεων

Οι ελληνικές τράπεζες ώθησαν τους πελάτες τους να καταφύγουν μαζικά στον δανεισμό για να χρηματοδοτήσουν την κατανάλωσή τους. Όπως δείχνει το γράφημα 5, οι πιστώσεις προς τα νοικοκυριά πενταπλασιάστηκαν μεταξύ 2001 και 2008. Όσο για τον δανεισμό των μη χρηματοπιστωτικών επιχειρήσεων, πολλαπλασιάστηκε επί 2,5. Αντίθετα, κατά την ίδια περίοδο, οι ελληνικές τράπεζες μείωσαν τις χορηγήσεις δανείων προς το δημόσιο.

Γράφημα 5 – Πιστώσεις χορηγηθείσες από τις ελληνικές τράπεζες προς τους εθνικούς οικονομικούς παράγοντες (2001-2008)

Το γράφημα 6, που αφορά στην εξέλιξη της σύνθεσης του συνολικού ελληνικού χρέους κατά την περίοδο 1997-2009, απεικονίζει την σημαντική αύξηση του χρέους των νοικοκυριών, των χρηματοπιστωτικών εταιρειών (κατά κύριο λόγο, των τραπεζών) και των μη χρηματοπιστωτικών εταιρειών. Αντίθετα, διαπιστώνουμε μια μείωση του μεριδίου που αντιστοιχεί στο δημόσιο χρέος που περνά από το 70% στα 42%, μεταξύ 1997 και 2009.

Γράφημα 6 – Το ελληνικό χρέος ανά τομέα (σε % του συνόλου)

Ο πίνακας 1 δείχνει καθαρά την πολύ σημαντική αύξηση των δανείων των τραπεζών προς τα νοικοκυριά και τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις.

Πίνακας 1. Εξέλιξη των στοιχείων των υπολοίπων των δανείων των τραπεζών της Ελλάδας προς τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις από τον Δεκέμβριο του 1998 έως τον Δεκέμβριο του 2010 (σε εκατομμύρια ευρώ).

Ο πίνακας 2 δείχνει πως η αύξηση των καταθέσεων είναι σαφώς κατώτερη αυτής των δανείων, όπως μετράται στον πίνακα 1.

Πίνακας 2. Εξέλιξη των στοιχείων των υπολοίπων των καταθέσεων και ρέπος (συμφωνίες πώλησης και επαναγοράς) των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων από τον Δεκέμβριο του 1998 έως τον Δεκέμβριο του 2010 (σε εκατομμύρια ευρώ).

Το 1998, οι καταθέσεις στις τράπεζες αντιπροσώπευαν περισσότερο από το διπλάσιο των χορηγούμενων δανείων προς τον ιδιωτικό τομέα, σημάδι υγιούς κατάστασης. Αντίθετα, διαπιστώνουμε ότι το 2008 η κατάσταση παρουσιάζει αρνητική εξέλιξη: οι καταθέσεις είναι πλέον λιγότερες σε σχέση με τα δάνεια. Οι ελληνικές τράπεζες επωφελήθηκαν της προσφοράς εξωτερικής χρηματοδότησης που προέρχονταν από τις γαλλικές, τις γερμανικές και άλλες τράπεζες.

Τα δάνεια των ελληνικών τραπεζών από τις ξένες τράπεζες πολλαπλασιάστηκαν επί 6,5 μεταξύ 2002 και 2009, περνώντας από τα 12,3 δις € στα 78,6 δις €. Εάν περιλάβουμε στον υπολογισμό άλλες πηγές εξωτερικής ιδιωτικής χρηματοδότησης (επενδυτικά κεφάλαια, ασφαλιστικές εταιρείες, money market funds,…), το εξωτερικό χρέος των ελληνικών τραπεζών πέρασε από τα 19 δις €, τον Ιανουάριο του 2002, στα 112 δις €, στο τέλος του 2009.

Το πρόβλημα όμως δεν σταματά εδώ: οι ελληνικές τράπεζες προχωρούσαν σε βραχυπρόθεσμο δανεισμό στην ξένη διατραπεζική αγορά (επίσης, η πλειοψηφία των τραπεζικών καταθέσεων των Ελλήνων ήταν βραχυπρόθεσμες και, φυσικά, αποτελούσαν και αυτά, όπως είδαμε, πηγή χρηματοδότησης των τραπεζών) ενώ έδιναν μακρο- ή μεσοπρόθεσμα δάνεια στους πελάτες τους, ειδικότερα για επενδύσεις σε ακίνητα ή την αγορά διαρκών καταναλωτικών αγαθών (αυτοκίνητα, οικιακός ηλεκτρικός εξοπλισμός, κλπ.), γεγονός που τις καθιστούσε πολύ ευάλωτες στις εξελίξεις στις χρηματιστικές αγορές και στις αναλήψεις καταθέσεων.

Κι όμως, αυτή η επιδείνωση που υπονόμευε τον ισολογισμό των τραπεζών δεν αντικατοπτρίστηκε διόλου στην εξέλιξη της αποδοτικότητάς τους. Το 2005, σύμφωνα με μελέτη της Κεντρικής τράπεζας της Ελλάδας, τα κέρδη των τραπεζών παρουσίασαν αύξηση 198%. Ταυτόχρονα, οι φόροι που κατέβαλαν εκείνον τον χρόνο μειώθηκαν κατά 18,8 %. Η ROE (Return on Equity ή «απόδοση ιδίων κεφαλαίων», μετρά την απόδοση των ιδίων κεφαλαίων μιας επιχείρησης. Υπολογίζεται συσχετίζοντας το καθαρό αποτέλεσμα και τα ίδια κεφάλαια.) των τραπεζών έφτασε το εξωφρενικό ποσοστό των 26% ενώ ο μέσος όρος της ΕΕ ήταν 17,4%.

Αυτός ο αγώνας δρόμου για την βραχυπρόθεσμη αποδοτικότητα οδήγησε τις γαλλικές τράπεζες να αποφασίσουν να προχωρήσουν στην αγορά ελληνικών τραπεζών για να διευκολύνουν και να ενισχύσουν τις επενδύσεις τους σε αυτό που θεωρούσαν ως ένα νέο Ελντοράντο. Τον Μάρτιο του 2004, η Société Générale αγοράζει την πλειοψηφία του κεφαλαίου της Γενικής Τράπεζας της Ελλάδας (50,01 %) που μετονομάζεται σε Geniki Bank. Τον Αύγουστο του 2006, είναι η σειρά της Crédit Agricole S.A. να προχωρήσει σε δημόσια προσφορά εξαγοράς της Εμπορικής Τράπεζας ΑΕ. Σε ανακοίνωση της εποχής εκείνης, ο Georges Pauget, Γενικός Διευθυντής της Crédit Agricole S.A. αιτιολογούσε την επιλογή αυτή λέγοντας: « … η εξαγορά αυτή … μας δίνει πρόσβαση σε μιαν αναπτυσσόμενη αγορά σε μια περιοχή που γνωρίζει ταχεία επέκταση.» Ο René Carron, Πρόεδρος της Crédit Agricole S.A., δήλωσε: «Είμαι ιδιαίτερα ευτυχής για την επιτυχία της προσφοράς που αφορά στην Εμπορική και θα ήθελα να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου προς την ελληνική κυβέρνηση και τους άλλους μετόχους για την εμπιστοσύνη που μας έδειξαν φέρνοντας τις μετοχές τους στην προσφορά. Η συναλλαγή αυτή αποτελεί μείζον στάδια στην διεθνή στρατηγική μας και θα συμβάλλει στο στόχο μας για αύξηση του καθαρού τραπεζικού μας προϊόντος επί μη γαλλικών συναλλαγών.»

Πρέπει να σημειώσουμε ότι η ανακοίνωση, από την κυβέρνηση, στις αρχές 2005, ότι τα εργοτάξια κατασκευών των οποίων η άδεια θα εκδίδονταν μετά την 1η Οκτωβρίου 2006 δεν θα έχαιραν πλέον απαλλαγής από τον ΦΠΑ, προκάλεσε έκρηξη στον κατασκευαστικό τομέα σε όλη την χώρα, που συνοδεύτηκε από μιαν έκρηξη των στεγαστικών δανείων, ενώ η ζήτηση κατοικίας ήταν κατά πολύ πλήρης στην Ελλάδα διότι, το 2001, για πληθυσμό 11 εκατομμυρίων κατοίκων, ήδη καταγράφονταν 5,4 εκατομμύρια ιδιωτικές κατοικίες εκ των οποίων 1,4 εκατομμύρια κενών κατοικιών, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Αυτό τροφοδότησε την κερδοσκοπική φούσκα του ιδιωτικού δανεισμού. Κατά την απογραφή του 2011, καταγράφτηκαν 6,4 εκατομμύρια ιδιωτικών κατοικιών, εκ των οποίων 2,5 εκατομμύρια ήταν κενές.

Πηγή και παραπομπές:


[1] [2] [3] [4] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12] [13]

Comments

Popular posts from this blog

Greece is about to become the blueprint for modern feudalism

globinfo freexchange
After almost ten years of an unprecedented crisis, Greece has been trapped into an ongoing, slow motion recession. The economy still struggling hard to recover, with unemployment and national debt being permanently in a red alarm mode.
As has been already pointed out, the result of the recent Greek national elections could be characterized "paradoxical" mainly for two reasons: 
First, the voters gave a clear governmental order to one of the traditional powers of the old political system, which are highly responsible for the Greek crisis that erupted in 2010. Several top names of the new government, and even New Democracy leader, Kyriakos Mitsotakis, have been accused of being involved in various corruption scandals, in the not so distant past.

Second, the fact that the voters elected perhaps the most fanatically neoliberal government ever. This means that Mitsotakis administration is expected to implement the brutal neoliberal policies imposed by Greece&…

How Joe Biden’s privatization plans helped doom Latin America and fuel the migration crisis

On the campaign trail, Joe Biden has boasted of his role in transforming Colombia and Central America through ambitious economic and security programs. Colombians and Hondurans tell The Grayzone about the damage his plans did to their societies.
by Max Blumenthal
Part 8 - Gutting public healthcare, driving more migration
The Alliance for Prosperity also commissioned the privatization of health services through a deceptively named program called the Social Protection Framework Law, or la Ley Marco de Protección Social.

Promoted by Honduran President Juan Orlando Hernández as a needed reform, the scheme was advanced through a classic shock doctrine-style episode: In 2015, close associates of Hernández siphoned some $300 million from the Honduran Institute for Social Services (IHSS) into private businesses, starving hospitals of supplies and causing several thousand excess deaths, mostly among the poor.
With the medical sector in shambles, Hondurans were then forced to seek healthcare from …

As Boris Johnson unleashes ultimate threat against Bremain capitalist faction, the British working class is suddenly in front of a unique opportunity

globinfo freexchange

In the merciless endo-capitalist war around Brexit, Boris Johnson decided to unleash the ultimate threat against Bremain capitalist faction. That is, a snap election with the 'danger' of a Labour victory under Jeremy Corbyn, which would be neoliberal capitalists' worst nightmare.
As already pointed out, despite the capitalist civil war, both major factions of the British capital remain deeply neoliberal in their ideological core. And therefore, both factions see a potential Labour government under Jeremy Corbyn, as a major threat.
Indeed, as ZeroHedgereported
As Prime Minister Boris Johnson faces the prospect of his rule being cut short, wealthy Britons have a message for Johnson's most likely successor: A 'no deal' Brexit makes no difference to them. But if Labour leader Jeremy Corbyn becomes PM, they will flee in droves, taking their money with them

[...]

The chairman of one Swiss asset manager who helps wealthy Britons shield th…

Tucker Carlson accidentally promotes one of the most anti-capitalist, real-Left positions!

globinfo freexchange 
We wouldn't believe it if we wouldn't have seen it and hear it with our own eyes and ears, but the following phrase came out from Tucker Carlson's mouth:

                    Every minute you are angry about race, is a minute you are not thinking about class, which, of course, is the real divide in this country. Working class people of all colors have a lot more in common - infinitely more in common with each other, than they do with some overpaid MSNBC anchor. And if you are allowed to think about that for long enough, you might start get unauthorized ideas about economics. And that would be disruptive to a very lucrative status quo. So, they whip you into a frenzy of racial fear so that it never enters your mind. It's a diversion. Everyone hates each other, they get to keep their money.
Here's why they're pushing racial division: so you won't notice the real divide, which is economic. pic.twitter.com/ZVLvQn2u9O — Tucker Carlson (@Tuck…

Manufacturing uncritical thinking

by system failure
I was thinking about writing something related to a certain behavioural pattern that we often meet in the mainstream media journalist army. I was inspired by the impressively loud example of The New York Times' Bari Weiss, and how it was presented by Jimmy Dore in his show.


During this particular discussion with Joe Rogan, Weiss rushed to paint US presidential candidate, Tulsi Gabbard, as an "Assad toady", without even knowing what the characterization means. As Dore aptly pointed out: "That's what's called a 'received opinion'. So, it's not her own opinion. She has heard other people in her neoliberal bubble say that stuff, so she just repeats it. She doesn't even know what the insult means."
Ben Norton wrote on Twitter: "Neocon NY Times columnist Bari Weiss smeared Tulsi Gabbard (who bravely opposed regime change and US support for Salafi-jihadist contras) as an "Assad toady," then couldn't spell/de…

Bernie finally declares war on neoliberal fascists who destroy the planet

globinfo freexchange
Bernie Sanders proved again why he should be the next president of the United States. This time, he declared war on the neoliberal fascists who are destroying the planet on behalf of the corporate beasts.
Bernie tweeted:
                    Climate change is a global emergency. Bolsonaro and his corporate cronies are burning the Amazon rainforest for personal profit and jeopardizing our planet's survival. My Green New Deal will impose climate sanctions against corporations that threaten our global climate goals.
Climate change is a global emergency. Bolsonaro and his corporate cronies are burning the Amazon rainforest for personal profit and jeopardizing our planet's survival.

My #GreenNewDeal will impose climate sanctions against corporations that threaten our global climate goals. https://t.co/erZzHozviQ — Bernie Sanders (@BernieSanders) August 22, 2019
Recall that the previous right-wing corporate puppet in Brazil, Michel Temer, opened the door to t…

Roger Waters for Julian Assange

globinfo freexchange
On Monday, 3 Sept, Roger Waters of Pink Floyd will perform his classic 'Wish You Here' for Julian Assange outside the Home Office (interior ministry) in Marsham Street in the heart of London. John Pilger will be speaking. Join us at 6pm in solidarity with Britain's political prisoner.

On Monday, 3 Sept, Roger Waters of Pink Floyd will perform his classic 'Wish You Here' for Julian #Assange outside the Home Office (interior ministry) in Marsham Street in the heart of London. I will be speaking. Join us at 6pm in solidarity with Britain's political prisoner. pic.twitter.com/Lytg2GCZVQ — John Pilger (@johnpilger) August 30, 2019


Καταιγίδα επιχειρήσεων αποπροσανατολισμού από το Μητσοτακικό καθεστώς με τη βοήθεια της τραπεζομιντιακής χούντας

globinfo freexchange

Ο μηχανισμός του εγχώριου νεοφιλελεύθερου καθεστώτος επιδόθηκε τις τελευταίες μέρες σε έναν καταιγισμό επιχειρήσεων αποπροσανατολισμού προς τέρψιν του πόπολου, το οποίο έδωσε αυτοδυναμία στην πολιτική του συνιστώσα. Δηλαδή, στη χειρότερη δεξιά της μεταπολίτευσης.
Μετά το ταξίδι Μητσοτάκη στη Γαλλία, όπου είδαμε ένα χιλιοπαιγμένο έργο, το σόου του αποπροσανατολισμού ξεκίνησε από το Μάτι. Εκεί είχαμε ένα διπλό χτύπημα. Από τη μια τον Μητσοτάκη να ποζάρει στα καμμένα, διατυμπανίζοντας τη δήθεν αποτελεσματική του κυβέρνηση. Από την άλλη, την διαφήμιση των "καλών ιδιωτών", οι οποίοι ως καλοί Σαμαρείτες, ανέλαβαν δήθεν αφιλοκερδώς (Αφιλοκερδώς ΑΕ, όπως έλεγε και ο αξέχαστος Τζιμάκος), να καθαρίσουν την περιοχή από την επικίνδυνη καύσιμη ύλη.
Αμέσως μετά, απολαύσαμε άλλη μια κωμωδία από τις δυνάμεις καταστολής που έκαναν έφοδο στα Εξάρχεια για να τα "καθαρίσουν" από τους μετανάστες. Οι νεοφιλέλεδες της δεξιάς και τα ακροδεξιά δεκανίκια τους είναι μανο…

Citibank blocks funds for insulin: more than 450,000 Venezuelans affected

The US bank Citibank blocked, in August this year, part of the funds destined to import 300 thousand doses of insulin, a criminal act that affects more than 450 thousand patients, the Venezuelan Ministry of Economy and Finance reported.

On the other hand, the BSN Medical laboratory, based in Colombia, after receiving payment for the purchase of 2 million units of antimalarial treatment, denied the clearance of the drugs.
The ministry indicated that this fact caused the Swiss bank UBS AG to block the transactions made by the country with the Pan American Health Organization (PAHO), destined for the purchase of vaccines for the immunization program.
Given this circumstance, Venezuela and PAHO sought alternatives with banks from other countries, although this situation led to a 4 month delay in the immunization program.

The national government also revealed that other pharmaceutical transnationals such as Pfizer and Novartis refuse to sell medicines, reagents and supplies to Venezuela.
F…

The untold Socialist history of the United States

globinfo freexchange

Abby Martin spoke with renowned Marxist Economist Richard Wolff to discuss the growing popularity of Socialism under Trump and its historical roots in America, misconceptions about Russia and China’s economic success and Marx’s theory of alienation and monopoly capitalism.

Wolff explains:

A hundred years ago, 1916 to be precise, was the first time that the Socialist Party of America put forward a candidate for president. His name was Allan Benson and he ran for president a hundred years ago and he got 600,000 votes in the United States. That worked out to three percent of the vote.
The Socialist Party thought that was a good beginning, so they ran again four years later, in 1920, little less than a hundred years ago, and they had a different candidate. A man named Eugene Victor Debs, a head of the railway Workers Union, very good orator. And he did better. He got 900,000 votes. That's a 50% increase in four years, four percent of the total vote.
Four yea…