Skip to main content

Ελλάδα: Οι τράπεζες προκάλεσαν την κρίση

Το χρέος που απαιτούν να πληρώσει η Ελλάδα είναι επονείδιστο - Η μελέτη αυτή αποδεικνύει ότι η ελληνική κρίση που ξέσπασε το 2010 προήλθε από τον ιδιωτικό τραπεζικό τομέα. Δεν είναι αποτέλεσμα υπέρμετρων δημόσιων δαπανών. Το υποτιθέμενο πρόγραμμα διάσωσης της Ελλάδας σχεδιάστηκε για να υπηρετήσει τα συμφέροντα των ιδιωτών τραπεζιτών καθώς και των χωρών που κυριαρχούν στην ευρωζώνη. Η υιοθέτηση του ευρώ από την Ελλάδα έπαιξε καίριο ρόλο μεταξύ των παραγόντων που συνέβαλαν στην κρίση. Η ανάλυση που περιέχεται σε αυτό το κείμενο παρουσιάστηκε στην Αθήνα, την 6η Δεκεμβρίου 2016, κατά την συνάντηση της Ελληνικής Επιτροπής Αλήθειας Δημόσιου Χρέους.

Eric Toussaint

Μέρος 1ο

Για την περίοδο 1996-2008, εκ πρώτης όψεως, η εξέλιξη της ελληνικής οικονομίας μοιάζει με σαξές στόρυ! Η ενσωμάτωση της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και, από το 2001, στην ευρωζώνη μοιάζει να πετυχαίνει. Το ποσοστό οικονομικής ανάπτυξης είναι υψηλό, υψηλότερο από αυτό των πιο ισχυρών οικονομιών της Ευρώπης.

Στην πραγματικότητα, η φαινομενική αυτή επιτυχία έκρυβε ένα ελάττωμα, όπως συνέβη σε πολλές άλλες χώρες: όχι μόνο στην Ισπανία, Πορτογαλία, Ιρλανδία, Κύπρο, στις δημοκρατίες της Βαλτικής, στην Σλοβενία αλλά και στο Βέλγιο, στις Κάτω Χώρες, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στην Αυστρία,… τις οποίες η τραπεζική κρίση επηρέασε πολύ από το 2008. Και δεν πρέπει να ξεχνάμε Και δεν πρέπει να ξεχάσουμε την Ιταλία την οποία η τραπεζική κρίση πρόλαβε μερικά χρόνια αργότερα από τις άλλες οικονομίες.

Στις αρχές της δεκαετίας του 2000, η δημιουργία της ευρωζώνης γέννησε σημαντικές χρηματο-οικονομικές ροές, ασταθείς και συχνά κερδοσκοπικές οι οποίες κατευθύνθηκαν από τις οικονομίες του Κέντρου (Γερμανία, Γαλλία, Μπενελούξ, Αυστρία…) προς τις χώρες της περιφέρειας (Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία, Σλοβενία, κλπ.).

Οι μεγάλες ιδιωτικές τράπεζες και άλλα πιστωτικά ιδρύματα των οικονομιών του κέντρου δάνεισαν χρήματα στον ιδιωτικό και στον δημόσιο τομέα των περιφερειακών οικονομιών διότι ήταν πιο επωφελές να επενδύσουν σε αυτές τις χώρες παρά στις εθνικές αγορές των οικονομιών του κέντρου. Η ύπαρξη ενός ενιαίου νομίσματος, του ευρώ, ενθάρρυνε τις ροές αυτές διότι δεν υπήρχε πλέον κίνδυνος υποτίμησης σε περίπτωση κρίσης στις χώρες της περιφέρειας.

Αυτό δημιούργησε μια φούσκα ιδιωτικού χρέους, που αφορούσε κυρίως τον τομέα των ακινήτων αλλά και αυτόν της κατανάλωσης. Ο ισολογισμός των τραπεζών της περιφέρειας παρουσίασε σημαντική αύξηση.

Στην Ιρλανδία, η κρίση εκδηλώθηκε τον Σεπτέμβρη του 2008, όταν πτώχευσαν σημαντικές τράπεζες μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers στις ΗΠΑ. Στην Ισπανία, στην Ελλάδα και στην Πορτογαλία, η κρίση ξέσπασε αργότερα, το 2009-2010.

Η έκρηξη της φούσκας του ιδιωτικού χρέους, το 2009-2010 (λόγω της διεθνούς ύφεσης που είχε ακολουθήσει την κρίση των subprimes στις ΗΠΑ και της διάδοσής της στις τράπεζες των ευρωπαϊκών οικονομιών του κέντρου), και ειδικότερα η κρίση του τραπεζικού τομέα, οδήγησαν σε μαζικές διασώσεις (bail-out) των ιδιωτικών τραπεζών.

Οι διασώσεις αυτές προκάλεσαν τεράστια αύξηση του δημόσιου χρέους. Πράγματι, οι ενέσεις δημοσίων κεφαλαίων στις τράπεζες και οι άλλοι μηχανισμοί διάσωσης ήταν ιδιαίτερα ακριβοί.

Είναι προφανές ότι ΔΕΝ έπρεπε να πραγματοποιηθεί bail-out των τραπεζών και ότι ΔΕΝ έπρεπε να κοινωνικοποιηθούν οι ιδιωτικές ζημίες τους.

Έπρεπε να γίνει bail-in των τραπεζών: να οργανωθεί η συντεταγμένη πτώχευσή τους και το κόστος της εξυγίανσης αυτής να πληρωθεί από τους μεγάλους ιδιώτες μετόχους και τους μεγάλους ιδιώτες πιστωτές. Έπρεπε επίσης να χρησιμοποιηθεί η ευκαιρία αυτή για να κοινωνικοποιηθεί ο χρηματοπιστωτικός τομέας. Δηλαδή, για να απαλλοτριωθεί ο ιδιωτικός τραπεζικός τομέας και να μετατραπεί σε δημόσια υπηρεσία.

Όμως, υπήρχαν σημαντικοί δεσμοί, ακόμη και συνενοχή, μεταξύ των κυβερνήσεων των χωρών της ευρωζώνης και του ιδιωτικού τραπεζικού τομέα. Οι κυβερνήσεις αποφάσισαν λοιπόν να χρησιμοποιήσουν το δημόσιο χρήμα για να σώσουν τις ιδιωτικές τράπεζες.

Εφόσον τα Κράτη της περιφέρειας δεν ήταν αρκετά ισχυρά οικονομικά για να οργανώσουν τα ίδια το bail-out των τραπεζών τους για να προστατεύσουν τις γαλλικές, γερμανικές και άλλες τράπεζες, οι κυβερνήσεις των οικονομιών του κέντρου (Γερμανία, Γαλλία, Κάτω Χώρες, Βέλγιο, Λουξεμβούργο, Αυστρία, κλπ.) και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (ενίοτε με την βοήθεια του ΔΝΤ) εφάρμοσαν τα θλιβερώς περίφημα Μνημόνια κατανόησης ή «πρωτόκολλα συμφωνίας». Χάρη σε αυτά τα μνημόνια, οι μεγάλες ιδιωτικές τράπεζες και άλλα μεγάλα ιδιωτικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα της Γερμανίας, της Γαλλίας, των χωρών του Μπενελούξ και της Αυστρίας (δηλαδή, ο ιδιωτικός χρηματοπιστωτικός τομέας των οικονομιών του Κέντρου) κατάφεραν να μειώσουν την έκθεσή τους στις περιφερειακές οικονομίες. Οι κυβερνήσεις και οι ευρωπαϊκοί θεσμοί εκμεταλλεύθηκαν την ευκαιρία αυτή για να ενισχύσουν την επίθεση του κεφαλαίου κατά της εργασίας αλλά και για να μειώσουν την δυνατότητα άσκησης των δημοκρατικών δικαιωμάτων σε όλη την Ευρώπη.

Ο τρόπος με τον οποίο η ευρωζώνη κατασκευάστηκε και η κρίση του καπιταλιστικού συστήματος είναι υπεύθυνοι για την κρίση των περιφερειακών χωρών που παρατηρούμε από το 2009-2010.

Πηγή και παραπομπές:

Comments

Popular posts from this blog

Εθνικές εκλογές 2019: τι μας επιφυλάσσει ο νεοφιλελεύθερος εφιάλτης που επιστρέφει δριμύτερος

Οι προβλέψεις φαίνεται να επαληθεύονται εντυπωσιακά. Όπως είχαμε αναφέρει ήδη από το 2016 και αμέσως μετά την εκλογή Μητσοτάκη στην ηγεσία της ΝΔ, το αποτέλεσμα των εσωτερικών εκλογών στη γαλάζια παράταξη έλυνε τα χέρια του άξονα Βρυξελλών-Βερολίνου. Οι γραφειοφασίστες των Βρυξελλών και το διευθυντήριο του Βερολίνου απέκτησαν μια πρώτης τάξεως εφεδρεία σε περίπτωση που τα πράγματα "στράβωναν" με την κυβέρνηση Τσίπρα.  

globinfo freexchange 

Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ έδωσε κάποια μικρά σημάδια ανυπακοής ενάντια στη λιτότητα που επιβάλλει το νεοφιλελεύθερο ιερατείο, ρέποντας 'επικίνδυνα' προς μια πιο φιλολαϊκή πολιτική. Δεν είναι τυχαίο φυσικά ότι τα πρώτα αυτά σημάδια άρχισαν να γίνονται ορατά μόλις η χώρα βγήκε από το πρόγραμμα επιτήρησης που επέβαλε η Τρόικα (έστω και τυπικά).

Παρόλο που το τοπίο καταστροφής στην οικονομία είναι κάτι παραπάνω από ορατό, λόγω των επιβαλλόμενων καταστροφικών πολιτικών του ΔΝΤ, η κυβέρνηση έσπευσε να εκμεταλλευτεί τα διευρυμένα περιθ…

Την ώρα που ο Μητσοτάκης σχεδιάζει ασφαλιστικό Πινοσέτ, ο πιο δημοφιλής υποψήφιος για την Αμερικανική προεδρία κυρήσσει πόλεμο στις ασφαλιστικές

globinfo freexchange

Σοκ και δέος είχαν προκαλέσει οι δηλώσεις Καραγκούνη το Σεπτέμβριο του 18 περί "ασφαλιστικού Πινοσέτ" προλειαίνοντας το έδαφος για τους σχεδιασμούς μιας πιθανής κυβέρνησης Μητσοτάκη. 
Λίγο πριν τις εκλογές της 7ης Ιουλίου, η ΝΔ έδωσε μια πρόγευση του τι πρόκειται να επακολουθήσει στον τομέα της ασφάλισης. Ορισμένα γαλάζια στελέχη προσπάθησαν να διασκεδάσουν τις εντυπώσεις δηλώνοντας ότι δεν πρόκειται να ιδιωτικοποιηθεί ο ασφαλιστικός κλάδος και υπονοώντας (ως συνήθως) ότι τέτοιες υπερβολές οφείλονται στην "Αριστερή προπαγάνδα".

Όμως η απόλυτη αφοσίωση του σκληρού πυρήνα της γαλάζιας παράταξης στη νεοφιλελεύθερη ιδεολογία είναι κάτι παραπάνω από φανερή. Είναι σχεδόν βέβαιο ότι νεοφιλελεύθεροι 'τζιχαντιστές' της δεξιάς ονειρεύονται πλήρη ιδιωτικοποίηση υγείας, ασφάλισης, παιδείας, ως πρώτο πιάτο στο μενού του νεοφιλελεύθερου 'οδοστρωτήρα'.

Οι μιντιακοί γκεμπελίσκοι και τα δεξιά τρολ κραυγάζουν εναντίον της Αριστερής "ιδεοληψί…

The Greeks have just committed suicide by electing the most fanatically neoliberal government ever

globinfo freexchange

The result of the recent Greek national elections will puzzle future historians for decades. The Greek voters gave a clear victory to the conservative right party, New Democracy, which will govern with 158 seats, without the need to make any coalitions.
It could be characterized a "paradoxical" result mainly for two reasons:
First, the voters gave a clear governmental order to one of the traditional powers of the old political system, which are highly responsible for the Greek crisis that erupted in 2010. Several top names of the new government, and even New Democracy leader, Kyriakos Mitsotakis, have been accused of being involved in various corruption scandals, in the not so distant past.
Second, the fact that the voters elected perhaps the most fanatically neoliberal government ever. This means that Mitsotakis administration is expected to implement the brutal neoliberal policies imposed by Greece's creditors to the letter. Recall that those polic…

Σοκ και δέος από την υφυπουργό εργασίας της κυβέρνησης Μητσοτάκη: "καταφέραμε να μειώσουμε πάρα πολύ το κόστος εργασίας" (!!!)

globinfo freexchange
Ήταν Απρίλιος του 2017. Η τότε σύμβουλος μεταρρυθμίσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη και νυν υφυπουργός Εργασίας στην κυβέρνησή του, Δόμνα Μιχαηλίδου, δήλωνε στο άκρως φιλικό περιβάλλον του ΣΚΑΙ:
"Η Ελλάδα μεταξύ 2013-2014 ήταν πρωταγωνίστρια στις μεταρρυθμίσεις και στις μεταρρυθμίσεις ανταγωνιστικότητας. Και σύμφωνα με στοιχεία από τον ΟΟΣΑ και σύμφωνα με στοιχεία από την Παγκόσμια Τράπεζα, είχαμε πάρα πολύ μεγάλη άνοδο της ανταγωνιστικότητας.  [...] Καταφέραμε να μειώσουμε πάρα πολύ το κόστος εργασίας. Το εργασιακό μπήκε σε ένα πλαίσιο πιο ευέλικτο, το μισθολογικό μπήκε σε ένα πλαίσιο πολύ πιο σκληρό, οπότε καταφέραμε να μειώσουμε το κόστος εργασίας."

Προσέξτε όμως κάτι πολύ χαρακτηριστικό. Ο δημοσιογράφος του ΣΚΑΙ, πριν κάνει την ερώτησή του, παρουσιάζει ορισμένα στοιχεία που δείχνουν ότι οι χώρες με τα πιο ακριβά μεροκάματα (Ελβετία, Γερμανία) βρίσκονται στην κορυφή του πίνακα της ανταγωνιστικότητας. Επιπλέον, στην επόμενη καρτέλα, παρουσιάζει τ…

Confirmed: the US empire seeks to 'clear' the path for the invasion of Iran

globinfo freexchange

Sometimes it's quite surprising how fast some estimations appear to be confirmed.

Only four days ago, we wrote that the US imperialists know that an all-out war with Iran would equal a suicide. The goal is probably a 'surgical' invasion on the south shores of the country that would last just as long as to permit the US and allies to control the Strait of Hormuz, and therefore, the global oil market. The first step towards such an operation would be the mine-clearing of the strait.

This probably explains why the Western media insisted to circulate the scenario of the 'naval mine'. They want to drag Western leaderships behind US in an operation to clear the mines in the Strait of Hormuz, in the name of global energy security.

Well, we were quite close actually. Three days later, the US leadership attempted a broader global alignment - including rival countries like China - towards the protection of "freedom of navigation in the region". …

Άρχισαν να το μετανιώνουν από τώρα οι 'νοικοκυραίοι' πατριώτες;

failed evolution
Δεν θα μπορούσαμε να φανταστούμε ότι θα δικαιωνόμασταν τόσο γρήγορα. Ήδη από τα τέλη Μαΐου είχαμε γράψει:

Οι νεοφιλελεύθεροι ιμπεριαλιστές λοιπόν έστησαν το τέλειο κόλπο. Θέλοντας να ετοιμάσουν την απόλυτα αφοσιωμένη μαριονέτα τους, τον Κυριάκο Μητσοτάκη, για να αναλάβει την εξουσία, έστησαν το σκηνικό στα μέτρα του. Έβαλαν τον Τσίπρα να υπογράψει μνημόνιο, να υπογράψει τη συμφωνία των Πρεσπών και γενικά να κάνει όλη τη βρόμικη δουλειά για να μη λερωθεί ο 'ατσαλάκωτος' Κυριάκος.
Το εγχώριο μιντιακό κατεστημένο δεν έχασε χρόνο. Άρχισε αμέσως νέες επιχειρήσεις προπαγάνδας με επίκεντρο τη συμφωνία των Πρεσπών, προκειμένου να φανεί ότι η εγχώρια δεξιά, όσο και αν έχει αλλάξει, δεν έχει χάσει τα πατριωτικά ανακλαστικά της, σε αντίθεση με τους 'προδότες Αριστερούς'.  
Η προπαγάνδα έπιασε, και ένα σημαντικό ποσοστό των λούμπεν μικροαστών πήγε στην κάλπη θυμωμένο, προκειμένου να τιμωρήσει τον 'ανθέλληνα' Τσίπρα. Η μιντιακή πλύση εγκεφάλου κατάφερε με τ…

Masks fall at last: Bernie officially declares war on corporate Dems who seek to survive around Warren

globinfo freexchange

On early June, Politico published an article which actually unfolded, in plain sight, the plans of the corporate branch of the Democratic party to stop Bernie Sanders.
As we wrote back then:

This is an amazingly straight admission by the establishment apparatus, concerning a certain strategy as part of the whole anti-Sanders operation. And it is also clear that Elizabeth Warren is establishment's key player around this strategy.

Perhaps it's not accidental that this article was published right after Elizabeth Warren signaled to the establishment that she will 'play by the rules' at least on some issues, through her neocon-style statement on Julian Assange.

Only a couple of weeks later, Politico revealed Warren's upgraded role in the anti-Sanders operation. According to a new article, "Centrists who once said the senator would lead the party to ruin are coming around to her as an alternative to Bernie Sanders." It seems almost certain …

Preparing the invasion of Iran: the US empire regroups its proxies in Afghanistan

globinfo freexchange

On the occasion of the recent attack against two oil tankers in the Gulf of Oman, we estimated that the US imperialists will follow a certain scenario to achieve primary goal, which is to fully control the Strait of Hormuz. The goal could be achieved through a strategically and geographically restricted, fast-track invasion of Iran.

A certain part of the operation could include some US forces and proxies inside Afghanistan.

As we wrote, already since 2017 the US announced that it will increase the number of US troops in Afghanistan, and one reason probably has to do with Iran. A significant number of US troops on the Iranian eastern border would be very useful. It will be used to keep the Iranian forces busy and gradually weaken the Iranian operational capabilities in an extended attrition war. This will permit the US to gradually secure and establish their presence in the Strait of Hormuz.

This attrition war could be held - and probably would be more effecti…

Πρόγραμμα ΝΔ: το απόλυτο τίποτα της νεοφιλελεύθερης καταστροφής

του system failure
Είναι πολύ εύκολο να καταλάβει κανείς το σχέδιο Μητσοτάκη για την επόμενη μέρα, με βάση αυτό που διαφημίζει ως "πρόγραμμα". Η χειρότερη δεξιά της μεταπολίτευσης, φανατικά προσηλωμένη στον καταστροφικό νεοφιλελευθερισμό, έχει ως βασικό και απ'ότι φαίνεται μοναδικό στόχο, τις επενδύσεις και την ανάπτυξη. Δηλαδή, με λίγα λόγια, ο Κυριάκος θα πατήσει ένα κουμπί και όλα τα άλλα θα τα κάνουν οι περίφημες αγορές. Θα'ρθουν επενδυτές, θα δημιουργήσουν θέσεις εργασίας, θα επιστρέψουν οι νέοι από το εξωτερικό και η νεκρή μεσαία τάξη θα αναστηθεί ως εκ θαύματος. 
Μια μεσαία τάξη που, κατά τη λογική των μιντιακώνγκεμπελίσκων και των δεξιών τρολ, καταστράφηκε επί ΣΥΡΙΖΑ. Λες και δεν υπήρχε χώρα πριν το 15. Λες και η γαλαζοπράσινη λαίλαπα δεν χρεοκόπησε τη χώρα, δεν πετσόκοψε μισθούς και συντάξεις, δεν ρήμαξε τα ασφαλιστικά ταμεία, δεν έσωσε τα τραπεζιτικά παράσιτα με δισεκατομμύρια στέλνοντας τον λογαριασμό στα συνήθη υποζύγια. 
Η αλήθεια είναι ότι…

Αδίστακτοι, αμετανόητοι, φανατικοί: οι νεοφιλελεύθεροι 'τζιχαντιστές' της δεξιάς θέλουν να δώσουν και άλλο πακέτο στις τράπεζες!

globinfo freexchange

Είναι τόσο αδίστακτοι και φανατικοί; Ναι, είναι. Μετά την πρόγευση που πήραμε για τον εργασιακό μεσαίωνα και το ασφαλιστικό Πινοσέτ που ετοιμάζει μια πιθανή κυβέρνηση Μητσοτάκη, ήρθε άλλο ένα στέλεχος του σκληρού νεοφιλελεύθερου πυρήνα να αποκαλύψει άλλη μια συνιστώσα της νεοφιλελεύθερης λαίλαπας που έρχεται: νέο πακέτο δισεκατομμυρίων για τις τράπεζες, σε βάρος φυσικά των γνωστών υποζυγίων. 
Βλέποντας τη διαφορά που πήρε η ΝΔ στις ευρωεκλογές και τις δημοσκοπήσεις να της δίνουν σταθερό προβάδισμα, οι νεοφιλελεύθεροι 'τζιχαντιστές' της δεξιάς έχουν αποθρασυνθεί εντελώς και δεν μπορούν να κρατήσουν ούτε τα προσχήματα. 
Σοκ και δέος, λοιπόν, αυτή τη φορά από τις δηλώσεις του Μπάμπη Παπαδημητρίου. Ο δημοσιογράφος του ΣΚΑΪ και υποψήφιος βουλευτής με τη ΝΔ δήλωσε στον ραδιοφωνικό σταθμό Real News ότι «η εποπτεία λέει ότι τα κόκκινα δάνεια, τα οποία είναι το μεγάλο πρόβλημα των τραπεζών και τις εμποδίζει να κάνουν πιο καλά τη δουλειά τους θα απορροφηθούν τ…