Skip to main content

Ελλάδα: Οι τράπεζες προκάλεσαν την κρίση

Το χρέος που απαιτούν να πληρώσει η Ελλάδα είναι επονείδιστο - Η μελέτη αυτή αποδεικνύει ότι η ελληνική κρίση που ξέσπασε το 2010 προήλθε από τον ιδιωτικό τραπεζικό τομέα. Δεν είναι αποτέλεσμα υπέρμετρων δημόσιων δαπανών. Το υποτιθέμενο πρόγραμμα διάσωσης της Ελλάδας σχεδιάστηκε για να υπηρετήσει τα συμφέροντα των ιδιωτών τραπεζιτών καθώς και των χωρών που κυριαρχούν στην ευρωζώνη. Η υιοθέτηση του ευρώ από την Ελλάδα έπαιξε καίριο ρόλο μεταξύ των παραγόντων που συνέβαλαν στην κρίση. Η ανάλυση που περιέχεται σε αυτό το κείμενο παρουσιάστηκε στην Αθήνα, την 6η Δεκεμβρίου 2016, κατά την συνάντηση της Ελληνικής Επιτροπής Αλήθειας Δημόσιου Χρέους.

Eric Toussaint

Μέρος 6ο - Βίαιη αρνητική μεταβολή της κατάστασης των τραπεζών το 2008-2009 ως συνέπεια των υπερβολικών ρίσκων που ανέλαβαν και της έκρηξης της φούσκας του δανεισμού που είχαν δημιουργήσει

Τον Σεπτέμβριο-Οκτώβριο του 2008, σε συνέχεια της πτώχευσης της Lehman Brothers στις ΗΠΑ και των άμεσων αποτελεσμάτων της στις τράπεζες της Δυτικής Ευρώπης (πτωχεύσεις τραπεζών σε Ιρλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ισλανδία, Βέλγιο, Γερμανία), οι τράπεζες δεν έχουν πια εμπιστοσύνη η μια στην άλλη και τα διατραπεζικά δάνεια στερεύουν πλήρως, φαινόμενο που αποκαλείται «credit crunch». Οι ελληνικές τράπεζες που εξαρτώνται σε σημαντικό βαθμό από αυτό το είδος χρηματοδότησης βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση. Η τιμή των μετοχών τους καταρρέει στο δεύτερο μισό του 2008 για να σταθεροποιηθεί στο 20% του επιπέδου που είχε φθάσει στις αρχές 2007. Ταυτόχρονα, τα επιτόκια που πρέπει να καταβάλλουν για να χρηματοδοτηθούν αυξάνουν κατά 500 μονάδες βάσης, δηλαδή, κατά 5%.

Οι ελληνικές τράπεζες δεν τα καταφέρνουν παρά μόνο χάρη στο ρευστό που τίθεται στη διάθεσή τους από την Κεντρική Τράπεζα της Ελλάδας, στα πλαίσια της πολιτικής της ΕΚΤ η οποία χορηγούσε μαζικά ρευστότητα στις τράπεζες όλης της ευρωζώνης (πολιτική που ακολούθησε επίσης η Federal Reserve στις ΗΠΑ, η Τράπεζα της Αγγλίας καθώς και η Κεντρική Τράπεζα της Ελβετίας).

Στο παρακάτω γράφημα, μπορούμε να διαπιστώσουμε με σαφήνεια, ακολουθώντας την εξέλιξη της πράσινης γραμμής, ότι από τον Σεπτέμβριο του 2008, οι ελληνικές τράπεζες καταφεύγουν σε σημαντικά αυξημένο βαθμό στην χρηματοδότηση που τους παρέχει η Κεντρική Τράπεζα της Ελλάδας, στα πλαίσια του ευρωσυστήματος, με την σύμφωνη γνώμη της ΕΚΤ.

Γράφημα 7 – Εξέλιξη της χρηματοδότησης των ελληνικών τραπεζών από την Κεντρική Τράπεζα της Ελλάδας (Πράσινη γραμμή) και της κατοχής τίτλων του ελληνικού δημοσίου από τις ελληνικές τράπεζες (2007-2010) σε δις € (μπλε γραμμή)
Υπόμνημα: Μπλε γραμμή: Πιστώσεις των ελληνικών τραπεζών προς την κυβέρνηση.
Πράσινη γραμμή: Πιστώσεις της Κεντρικής Τράπεζας προς τις ελληνικές τράπεζες

Πρέπει να σημειώσουμε ότι αυτή η αλλαγή κύριων πηγών χρηματοδότησης δεν αποτελεί ελληνική εξαίρεση: αντίστοιχο φαινόμενο παρατηρήθηκε στην περισσότερες από τις χώρες της ευρωζώνης αλλά και εκτός αυτής. Οι κεντρικές τράπεζες έγιναν οι κύριες πηγές χρηματοδότησης των ιδιωτικών τραπεζών κατά τα έτη 2008 και 2009.

Τον Οκτώβρη του 2008, δεδομένης της κρίσης των ελληνικών τραπεζών, η ελληνική κυβέρνηση του Κώστα Καραμανλή πρέπει να ανακοινώσει ένα σχέδιο διάσωσής τους ύψους 28 δις €, εκ των οποίων 3,5 δις για μια πρώτη ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, το δε υπόλοιπο συνίστατο σε εγγυήσεις που θα τους επέτρεπαν να συνεχίζουν να χρηματοδοτούνται από την Κεντρική τράπεζα. Στόχος ήταν επίσης να καθησυχαστούν οι καταθέτες για να αποφευχθεί ένα «bank run» (μαζικές αναλήψεις που οδηγούν στην τραπεζική πτώχευση).

Η πολιτική που εφάρμοσε ο Κώστας Καραμανλής δεν αποτελεί εξαίρεση. Τόσο στις ΗΠΑ όσο και στην Ευρώπη (είτε στην Ευρωπαϊκή Ένωση είτε στην Ελβετία), οι κυβερνήσεις προχώρησαν σε προγράμματα μαζικών ενέσεων κεφαλαίων και χορήγησης εγγυήσεων που οδήγησαν παντού σε πολύ σημαντική αύξηση του δημοσίου χρέους χωρίς όμως να εξυγιανθεί ο τραπεζικός τομέας σε βάθος χρόνου.

Οι γαλλικές, γερμανικές, βρετανικές, βελγικές, ολλανδικές, ελβετικές και βορειο-αμερικανικές τράπεζες αποτέλεσαν αντικείμενο μαζικής δημόσιας βοήθειας το 2008-2009, που συνεχίστηκε τα επόμενα χρόνια. Μεταξύ της 1ης Οκτωβρίου 2008 και της 1ης Οκτωβρίου 2012, το ποσό της βοήθειας που εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέρχεται στο αστρονομικό ποσό των 5.058,9 δις ευρώ, δηλαδή, 40,3% του ΑΕΠ της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Από την πλευρά της, η αμερικανική Ομοσπονδιακή Τράπεζα χορήγησε στις τράπεζες (αμερικανικές αλλά και ξένες) βοήθεια που ανήλθε στα 29.614,4 δις δολάρια, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του καθηγητή James Felkerson.

Το 2008, οι ελληνικές τράπεζες, όπως και οι ισπανικές, πορτογαλικές και κυπριακές ομόλογές τους, δεν θεωρούνταν ως οι πλέον απειλούμενες διότι, σε αντίθεση με τις αμερικανικές τράπεζες και εκείνες των πιο ανεπτυγμένων χωρών της Ευρώπης που αναφέραμε παραπάνω (Γερμανία, Γαλλία, Μπενελούξ, …), δεν είχαν επενδύσει μαζικά στα δομημένα προϊόντα που είχαν κλονίσει συθέμελα όλο το τραπεζικό σύστημα των ΗΠΑ και της βορειοδυτικής Ευρώπης.

Στην πραγματικότητα όμως, οι τράπεζες των χωρών της περιφέρειας της ευρωζώνης βρίσκονταν και εκείνες στην άκρη του γκρεμού και δεν διέθεταν Κράτη τόσο ισχυρά όσο εκείνα της Βόρειας Ευρώπης και των ΗΠΑ που θα μπορούσαν να τις βοηθήσουν επαρκώς.

Πηγή και παραπομπές:


[1] [2] [3] [4] [5] [7] [8] [9] [10] [11] [12] [13]

Comments

Popular posts from this blog

How neoliberalism manufactured consent to secure its unlimited power

From David Harvey's A Brief History of Neoliberalism
Part 3 - The corporate-backed institutions behind the rapid and artificial ideological transformation of the American society in favor of neoliberalism
In the US case I begin with a confidential memo sent by Lewis Powell to the US Chamber of Commerce in August 1971. Powell, about to be elevated to the Supreme Court by Richard Nixon, argued that criticism of and opposition to the US free enterprise system had gone too far and that ‘the time had come –– indeed it is long overdue –– for the wisdom, ingenuity and resources of American business to be marshalled against those who would destroy it’. Powell argued that individual action was insufficient. ‘Strength’, he wrote, ‘lies in organization, in careful long-range planning and implementation, in consistency of action over an indefinite period of years, in the scale of financing available only through joint effort, and in the political power available only through united action and n…

Mystery solved: here's why the Western mainstream media suddenly 'discovered' the war in Yemen

globinfo freexchange
Why it took so long for the Western mainstream media to 'discover' the war in Yemen and the war crimes committed by the Saudi coalition in full co-operation with the US?
One might think that the humanitarian disaster there - caused also by the blockade of goods for the relief of the civilians - has become so obvious, condemned multiple times by the UN, that the media finally forced to speak about it.
In previous article we attempted to explain the 'unexplained phenomenon' and the fact that CNN surprisingly returned to the issue to openly condemn the US support to the Saudi coalition atrocities against civilians in Yemen.
Yet, despite that the Saudi regimes have been, traditionally, the best allies of the Western neocolonialists, this time, the US had serious reasons to overthrow the Saudi crown prince Mohammed bin Salman (MBS). And, surprisingly enough, at the center of this underground conflict lies an attempt by the US to privatize Aramco, Saudi Arab…

CIA had an agent at a newspaper in every world capital at least since 1977

Joel Whitney is a co-founder of the magazine Guernica, a magazine of global arts and politics, and has written for many publications, including the New York Times and Wall Street Journal. His book Finks: How the C.I.A. Tricked the World's Best Writers describes how the CIA contributed funds to numerous respected magazines during the Cold War, including the Paris Review, to subtly promote anti-communist views. In their conversation, Whitney tells Robert Scheer about the ties the CIA’s Congress for Cultural Freedom had with literary magazines. He talks about the CIA's attempt during the Cold War to have at least one agent in every major news organization in order to get stories killed if they were too critical or get them to run if they were favorable to the agency. And they discuss the overstatement of the immediate risks and dangers of communist regimes during the Cold War, which, initially, led many people to support the Vietnam War.
globinfo freexchange
James Jesus Angleton wa…

Trump proves he is completely clueless on what's the real reason behind the mass layoffs epidemic in big businesses and how to deal with it

globinfo freexchange
Donald Trump's response to recent General Motors' decision to close plants and slash jobs, proves that he is completely clueless on what's the real reason behind the mass layoffs epidemic in US big businesses and how to deal with it.
The media circulated what Trump thinks to do about it, including threats against GM to impose auto tariffs, or, his most beloved action: penalties on foreign cars.
Yet, perhaps the most hilarious part in the whole story, is that one of the key frontline tools of the global neoliberal capital immediately published an 'in your face' article to make Trump realize that he is completely powerless too, against the forces of the markets. Here are some interesting parts:
... market forces are tough to beat, even if you’re president. Trump captured the White House thanks in large part to the story he told -- that he could reverse America’s industrial decline. He promised to bring back manufacturing and fossil-fuel j…

In 1961, US experts knew that the Soviets had only four ICBMs

globinfo freexchange
In a discussion with Paul Jay of the Real News, Daniel Ellsberg revealed that the US discovered - through a top-secret operation -that the USSR had only four(!) ICBMs back in 1961. This meant that the Soviets were very far from becoming a serious threat for the West. However, the false picture of the 'Soviet threat' remained powerful in order to permit the US to justify its frenzy nuclear armament race.
Ellsberg explains:
The estimate of 40 to 60 [Soviet intercontinental ballistic missiles] - which was pretty much in 1962 at the time of the missile crisis based on a lot of satellite photography - was much lower than was estimated earlier, from ‘58, ‘59, ‘60.
The Air Force had a higher estimate. Even the CIA official estimate in 1961 was well over 100. The State Department estimated like 160. The Air Force was much higher than that. And in August of 1961, the then commander of Strategic Air Command, Thomas Power, believed that there were then 1000 Soviet ICBMs…

Another US slow motion coup in Latin America: astonishing details on how the neoliberal-fascist complex destroyed Leftist leaders in Brazil and brought Jair Bolsonaro to power

globinfo freexchange
Greg Wilpert of the RealNews, spoke with Brian Mier, editor for the website Brasil Wire, about the recent developments after right-wing extremist Jair Bolsonaro won the presidential election in Brazil.
Mier revealed astonishing details on how the neoliberal-fascist complex in Brazil (fully backed by the US), undermined and destroyed the most popular leaders of the Workers' Party (PT), Lula da Silva, Dilma Rousseff and even Fernando Haddad, in order to bring Jair Bolsonaro to power.
The purpose of this slow motion coup was what has been always for the US empire, especially in Latin America: to secure and broaden the absolute domination of the US and the Western corporate monopolies and destroy any Leftist resistance against the neoliberal status quo.
As Mier explained:
On the eve of the Supreme Court decision - which ruled on whether Lula should be imprisoned or not, exceptionally, in a moment when his appeals were still going on, contrary to hundreds of other poli…

How neoliberalism manufactured consent to secure its unlimited power

From David Harvey's A Brief History of Neoliberalism
Part 4 - Neoliberalism's second big experiment after Chile: the financial coup by the banking mafia to take over New York
One line of response to the double crisis of capital accumulation and class power arose in the trenches of the urban struggles of the 1970s. The New York City fiscal crisis was an iconic case. Capitalist restructuring and deindustrialization had for several years been eroding the economic base of the city, and rapid suburbanization had left much of the central city impoverished. The result was explosive social unrest on the part of marginalized populations during the 1960s, defining what came to be known as ‘the urban crisis’ (similar problems emerged in many US cities).
The expansion of public employment and public provision –– facilitated in part by generous federal funding –– was seen as the solution. But, faced with fiscal difficulties, President Nixon simply declared the urban crisis over in the early 1…

How the corporate elite started to eliminate the Left and the power of the US working class right after the end of WWII

globinfo freexchange
Richard Wolff brilliantly explains the economics behind the great US anti-leftist purge (McCarthyism) after 1945:
At the end of WWII - late 1940s into the 50s - something remarkable happened politically in the United States. And it was in many ways surprising. Suddenly, a group of people in the United States who had been celebrated as heroes, became instead - almost overnight – demons. From being leaders they became traitors.
Communists - members of the American Communist Party, Socialists - members of the two socialist parties at that time, and active leaders of the labor movement - the big organizing drives of the CIO in the 1930s and 40s, had brought millions of Americans who had never been in unions before, into the unions. They joined the unions because they thought it would be a safe way to make it through the Great Depression of the 1930s. At least safer than not being in a union.
And together, the Communists, the Socialists and the Unionists, really struggled …

Exploiting Khashoggi's assassination: the neoliberal predators hang over Saudi Arabia

globinfo freexchange
A month ago we gathered some information to explain the sudden 180 degrees hostile turn by the Western neoliberal status quo against the current Saudi regime.
We discovered that the US corporate dictatorship and the Wall Street mafia heavily invested on the rapid neoliberalization of the Saudi Arabian economy, with the privatization of the state-owned oil company Aramco at the heart of this plan. Suddenly, Mohammed bin Salman decided to step back from the deal.
It would be worth to note that Aramco was standing at the top of the global list of the largest oil and gas companies for 2017 with a revenue of 465.49 billion US dollars.
It seems that the neoliberal regime didn't abort its plans concerning Saudi Arabia and silently seeks to "replace" bin Salman with a more faithful puppet, exploiting, of course, the assassination of Jamal Khashoggi.
Digging a little bit more, we found plenty of evidence in the Western mainstream media, in recent years, showing …

Trump is running scared of Socialism

Donald Trump’s economic advisers released a bizarre report attacking socialism yesterday. Socialists can only take one lesson from it: we’re winning.
by Miles Kampf-Lassin
Part 5 - A Flawed Critique
Accidental arguments for single-payer aside, the entire premise of the CEA critique of socialism misses the mark. After pointing to the failures of farming and food production under Stalin and Mao — models which, as far as I’m aware, no socialist politicians or Democratic Socialists of America organizers are advocating for — the authors claim that “the lessons from socialized agriculture carry over to government takeovers of oil, health insurance, and other modern industries: They produce less rather than more.
The implication is that socialist policies would result in scarcity — bread lines, famine, and rationed care. For socialists, however, the goal is not to eliminate production, but to shift it from boosting corporate profits to serving human needs. As Meagan Day explains, “Our goal is …