Skip to main content

Τέσσερις λόγοι που πρέπει να απομακρυνθεί ο κ. Στουρνάρας

του Γιάνη Βαρουφάκη

Ενα πρόβλημα ρευστότητας λύνεται με δανεισμό. Ενα πρόβλημα όμως πτώχευσης δεν μπορεί ποτέ να λυθεί με νέα δάνεια, ιδίως όταν τα δάνεια αυτά δίνονται υπό τον όρο περαιτέρω συρρίκνωσης του εισοδήματος του χρεοκοπημένου (π.χ. η επιβληθείσα λιτότητα). Προαπαιτούμενο για την υπέρβαση μιας πτώχευσης είναι η αναδιάρθρωση του χρέους, το λεγόμενο «κούρεμα».

Το 2010 η ελληνική πολιτεία κλήθηκε να αποφανθεί για το τι από τα δύο ισχύει: Το κράτος μας έπασχε από πρόβλημα ρευστότητας ή πτώχευσης; Αν επρόκειτο για απλό πρόβλημα ρευστότητας, τότε τα δάνεια του 1ου Μνημονίου θα έλυναν το πρόβλημα και η αναδιάρθρωση χρέους ήταν περιττή, όπως διατυμπάνιζε η κυβέρνηση Παπανδρέου.

Αν όμως επρόκειτο για πρόβλημα πτώχευσης, ο δανεισμός θα βύθιζε τη χώρα ακόμα πιο βαθιά στη χρεοκοπία – κάτι που απεδείχθη εκ των πραγμάτων εντός λιγότερου του ενός έτους, όταν όλοι πλέον αποδέχθηκαν το «κούρεμα», την αναδιάρθρωση χρέους.

Το 2012, η νεοεκλεγμένη κυβέρνηση Σαμαρά έκρινε πως το συμφωνηθέν «κούρεμα» (PSI το ονόμασαν), που έπληξε ως επί το πλείστον τα ασφαλιστικά ταμεία και τους Ελληνες μικρο-ομολογιούχους,(i) αρκούσε για να ξεπεραστεί η πτώχευση του κράτους και να δικαιολογήσει το 2ο, ακόμα μεγαλύτερο, μνημονιακό δάνειο.

Ολη εκείνη την περίοδο, από το 2010 έως και το 2014, επιχειρηματολογούσα ότι οι κυβερνώντες χρησιμοποιούσαν τα μνημονιακά δάνεια για να προσποιούνται ότι υπερέβησαν την πτώχευση του ελληνικού Δημοσίου επεκτείνοντάς την στο διηνεκές.

Συστηματικά ζητούσα αυτό που πρότειναν όλοι οι σοβαροί ανά τον κόσμο οικονομολόγοι: να παραδεχθούν επιτέλους (η ελληνική κυβέρνηση, η Ε.Ε. και το ΔΝΤ) ότι το κράτος μας παραμένει πτωχευμένο, ότι οι δόσεις δεν βοηθούν στην υπέρβαση της πτώχευσης και πως προαπαιτούμενο για την ανάκαμψη ήταν, και παραμένει, η αναδιάρθρωση χρέους.

Στις εκλογές του 2015 η κυβέρνηση Σαμαρά προσπάθησε να πείσει τον λαό ότι η πτώχευση απετράπη και πως, με την επανεκλογή της, η χώρα θα επέστρεφε στην «κανονικότητα».

Σε εκείνες τις εκλογές κατέβηκα με τον ΣΥΡΙΖΑ έχοντας συμφωνήσει με τον Αλέξη Τσίπρα και την ηγετική ομάδα πως θα καταθέταμε στον ελληνικό λαό την αντίθετη άποψη: πως η πτώχευση του κράτους ήταν βαθύτερη από ποτέ και πως μόνο με μια ουσιαστική αναδιάρθρωση χρέους υπήρχε περίπτωση ανάκαμψης.

Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας επαναλάμβανα αυτό που έλεγα για έξι χρόνια στο BBC, σε άρθρα στον διεθνή Τύπο, στα ελληνικά κανάλια, παντού:

Η ουσιαστική αναδιάρθρωση ήταν το προαπαιτούμενο για τη μείωση του μεσοπρόθεσμου στόχου πρωτογενούς πλεονάσματος (από το γελοίο 4,5% που μας κληροδότησε η κυβέρνηση Σαμαρά σε μια τάξη μεγέθους 1,5%).

Η μείωση του μεσοπρόθεσμου στόχου πρωτογενούς πλεονάσματος ήταν το προαπαιτούμενο για τη μείωση του ΦΠΑ και του φόρου στις επιχειρήσεις, που θα αύξανε την οικονομική δραστηριότητα και θα έλκυε επενδύσεις.

Ο ελληνικός λαός, συνεπώς, κλήθηκε να επιλέξει μεταξύ:

Της πρότασης της κυβέρνησης Σαμαρά, που βασιζόταν στο αφήγημα ότι το κράτος έπαψε να είναι πτωχευμένο, το χρέος ήταν βιώσιμο και η έξοδος από τα Μνημόνια απαιτούσε μόνο την εκλογική νίκη των κ. Σαμαρά-Βενιζέλου.

Της δικής μας πρότασης ότι το κράτος παρέμενε βαθιά πτωχευμένο και η αναδιάρθρωση χρέους, πριν από τη λήψη οποιουδήποτε νέου δανείου ή νέας δόσης, αποτελούσε τον εθνικό μας στόχο.

Οι εκλογείς επέλεξαν τη δική μας πρόταση. Ως υπουργός Οικονομικών, εφοδιασμένος με τους 140 χιλιάδες σταυρούς των ψηφοφόρων της Β’ Αθηνών, και έχοντας ευθαρσώς λάβει την έγκριση από τον πρωθυπουργό και το υπουργικό συμβούλιο για τη στρατηγική μας στο μείζον ζήτημα του χρέους και της δημοσιονομικής πολιτικής, ταξίδεψα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες συνοδευόμενος από τον στενό συνεργάτη μου, αν. υπουργό Εξωτερικών, Ευκλείδη Τσακαλώτο.

Την 1η Φεβρουαρίου 2015 συναντήσαμε ανεπίσημα τους κ. Τόμσεν, Μοσκοβισί και Κερέ (μέλος του Δ.Σ. της ΕΚΤ) στο Παρίσι.

Τους είπα ότι ήρθε η ώρα να σταματήσουμε να προσποιούμαστε ότι το ελληνικό κράτος είναι φερέγγυο, να αποδεχθούμε πως είναι πτωχευμένο και, έτσι, να προχωρήσουμε στην αναδιάρθρωση του δημόσιου χρέους που αποτελεί προαπαιτούμενο για την όποια ανάκαμψη. Συμφώνησαν. Και οι τρεις! Θα έλεγα μάλιστα ότι υπερθεμάτισαν.

Την επομένη, στις 2 Φεβρουαρίου 2015, συναντήθηκα στο Λονδίνο με πάνω από 200 τραπεζίτες και χρηματιστές, σε μια προσπάθεια στήριξης του χρηματιστηρίου μας και δημιουργίας κλίματος εμπιστοσύνης με επενδυτές.

Στις συναντήσεις εκείνες τους εξήγησα την πολιτική της νέας κυβέρνησης: Επίσημη παραδοχή του κοινού μυστικού ότι το κράτος είναι πτωχευμένο, επιδίωξη αναδιάρθρωσης χρέους ώστε να μειωθούν οι φορολογικοί συντελεστές και βαθιές μεταρρυθμίσεις στη φορολογική διοίκηση, καθώς και στην αγορά προϊόντων, με στόχο την πάταξη των καρτέλ.

Ηταν τόσο θετική η υποδοχή του μηνύματός μου που την επόμενη μέρα το Χρηματιστήριο Αθηνών ανέβηκε 11,2% και οι μετοχές των ελληνικών τραπεζών εκτοξεύτηκαν κατά 20%.

Δύο μέρες αργότερα επισκεφτήκαμε τον πρόεδρο της ΕΚΤ, κ. Μάριο Ντράγκι, στη Φρανκφούρτη. Πριν καταθέσω καν τις θέσεις της κυβέρνησης, μου ανακοίνωσε ότι είχε ήδη αποφασιστεί ο αποκλεισμός των ελληνικών τραπεζών από τη ρευστότητα που παρέχει η ΕΚΤ και η παραπομπή τους στην ακριβότερη ρευστότητα της Τραπέζης της Ελλάδος.

Του εξήγησα ότι αυτό αποτελούσε υπονόμευση της νωπής επιτυχίας μας να ανεβάσουμε τις μετοχές των τραπεζών. Μου απάντησε ότι δεν ήταν στο χέρι του. Ηταν ξεκάθαρο: Η επιχείρηση ασφυξίας της νέας κυβέρνησης μέσω της ΕΚΤ είχε αρχίσει με στόχο την ακύρωση της αναδιάρθρωσης χρέους που διαπραγματευόμασταν ώστε να αναπνεύσει η χώρα.

[i] Καθώς οι ξένοι ομολογιούχοι είχαν αγοράσει τα ομόλογα με μεγάλη έκπτωση και οι ελληνικές τράπεζες αποζημιώθηκαν με την ανακεφαλαιοποίηση που επωμίστηκαν οι φορολογούμενοι μέσα από το 2ο μνημονιακό δάνειο.

Επιστημονική ανεπάρκεια και εμπρηστικές δηλώσεις

Ως υπουργός Οικονομικών συχνά δέχτηκα ενδοκυβερνητικές πιέσεις για την απομάκρυνση του κ. Στουρνάρα. Εξηγούσα ότι δεν ήταν στην ευχέρεια της κυβέρνησης μια τέτοια απόφαση, καθώς ο διοικητής της ΤτΕ υπάγεται στην ΕΚΤ και υποστήριζα τη θεσμική συνεργασία με την ΤτΕ στο πλαίσιο του αμοιβαίου αλληλοσεβασμού. Δυστυχώς είναι πλέον ξεκάθαρο ότι ο συγκεκριμένος διοικητής πρέπει να απομακρυνθεί για τέσσερις λόγους, με αιτιολογημένο αίτημα του πρωθυπουργού και της κυβέρνησης προς τον πρόεδρο της ΕΚΤ.

Το άρθρο 4 του Καταστατικού της Τραπέζης της Ελλάδος ορίζει ότι «…η Τράπεζα στηρίζει τη γενική οικονομική πολιτική της Κυβέρνησης».

Ομως, όπως ο ίδιος ομολόγησε στην Επιτροπή Διαφάνειας και Θεσμών της Βουλής, την εποχή που η κυβέρνηση διαπραγματευόταν με την ΕΚΤ και τους άλλους θεσμούς την αναδιάρθρωση δημόσιου χρέους, που προαπαιτεί την παραδοχή ότι το κράτος είναι πτωχευμένο, ο κ. Στουρνάρας εισηγήθηκε στον πρόεδρο της ΕΚΤ «να μην ακούει» τον υπουργό Οικονομικών! Πρόκειται για οφθαλμοφανή παραβίαση της υποχρέωσης του διοικητή να ενεργεί εντός του πλαισίου της κυβερνητικής πολιτικής. Από μόνη της αποτελεί λόγο απομάκρυνσης του κ. Στουρνάρα.

Ενας δεύτερος λόγος είναι η δήλωση στην οποία προέβη τη 15η Δεκεμβρίου 2014 που αποτελεί μοναδικό ατόπημα στην παγκόσμια ιστορία των κεντρικών τραπεζών. Δεν υπάρχει χώρα στον κόσμο στην οποία δεν θα άρχιζε μαζική εκροή καταθέσεων μετά από δήλωση του κεντρικού της τραπεζίτη ότι «η ρευστότητα στην αγορά μειώνεται με ταχύ ρυθμό» και αναφορά σε κίνδυνο «ανεπανόρθωτης βλάβης».[i] Ηταν ο προπομπός στην επιχείρηση ασφυξίας μιας κυβέρνησης που δεν είχε ακόμα εκλεγεί και οδήγησε σταθερά στα capital controls.

Ο τρίτος λόγος αφορά την εποπτική ανεπάρκεια του κ. διοικητή ο οποίος, σύμφωνα με το ΣτΕ, [ii] αποτελεί διοικητική αρχή για την εποπτεία επί των πιστωτικών ιδρυμάτων και τον έλεγχο της πίστης. Η ανεξέλεγκτη κατάσταση με την Τράπεζα Αττικής, η ασυδοσία στον δανεισμό κομμάτων και καναλιών και η απόλυτη ανυπαρξία πλάνου διαχείρισης των «κόκκινων» δανείων που ακύρωσαν την τραπεζική πίστη συνιστούν ισχυρές ενδείξεις εποπτικής αποτυχίας.

Ο τέταρτος λόγος είναι η επιστημονική ανεπάρκεια η οποία συνυφαίνεται με εμπρηστικές δηλώσεις που στόχο έχουν την αυτοπροβολή του κ. διοικητή ως «σωτήρα» της χώρας, π.χ. ο ισχυρισμός του ότι η διαπραγμάτευση της περιόδου Ιανουαρίου-Ιουνίου κόστισε 86 δισ. ευρώ στον ελληνικό λαό. Πρόκειται για δημιουργική λογιστική που δεν συνάδει με την κρίσιμη θέση διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος.

Θυμίζω ότι την ημέρα που παραιτήθηκα, το ονομαστικό ΑΕΠ της χώρας ήταν 200 εκατομμύρια υψηλότερο απ’ ό,τι την ημέρα που παρέλαβα το υπουργείο, το πρωτογενές πλεόνασμα κατά τι μεγαλύτερο και το χρέος ακριβώς το ίδιο (καθώς δεν σύναψα ουδέν νέο δάνειο).

Το κόστος που επιφέραμε στον ελληνικό λαό ήταν ακριβώς μηδέν. Το ίδιο βέβαια δεν ισχύει για τα capital controls, που αποτέλεσαν το εργαλείο ασφυξίας της ΕΚΤ, με αρωγό τον κ. Στουρνάρα ο οποίος, σημειωτέον, με πίεζε να τα επιβάλουμε άμεσα στη Ρίγα την 25η Απριλίου.

Αρωγός της χρεοδουλοπαροικίας

Αυτές τις μέρες δρομολογείται, άλλη μια φορά από το Βερολίνο, η επιχείρηση ακύρωσης της αναδιάρθρωσης του δημόσιου χρέους μας. Ο κ. Σόιμπλε εξακολουθεί να αρνείται ότι επείγει.

Το ψεύδος ότι το ελληνικό κράτος δεν είναι πτωχευμένο εντάσσεται σε αυτή την πάγια τακτική. Η ελληνική κυβέρνηση, η όποια ελληνική κυβέρνηση, δεν δικαιούται πλέον να ανέχεται έναν διοικητή στην Τράπεζα της Ελλάδος που αποτελεί μόνιμο αρωγό της χρεοδουλοπαροικίας της χώρας μας.


[i] «…η ρευστότητα στην αγορά μειώνεται με ταχύ ρυθμό, ότι ο κίνδυνος όχι μόνο ανακοπής της αναπτυξιακής πορείας που μόλις ξεκίνησε, αλλά ο κίνδυνος μιας ανεπανόρθωτης βλάβης της ελληνικής οικονομίας, είναι μεγάλος».

[ii] ΣτΕ 3016/2014, 2085/2012, 2080/1987 Ολομέλεια

Πηγή:


Σχετικά:

Comments

  1. Καλά τα λες ρε Γιάνη αλλά αφού είδες ότι δεν υπήρχε περίπτωση για κούρεμα του χρέους, γιατί δεν προχωρήσατε σε μη αναγνώριση ενός μέρους αυτού αφού από την επιτροπή λογιστικου ελεγχου έβγαινε συμπέρασμα ότι το χρέος είναι, επαχθές κτλ. και είχατε το δικαίωμα να το κάνετε; Για ποιο λόγο επίσης άδειασες τα αποθεματικά των ταμείων και των οργανισμών για να πληρώνεις τι δόσεις του ΔΝΤ;

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

Mystery solved: here's why the Western mainstream media suddenly 'discovered' the war in Yemen

globinfo freexchange
Why it took so long for the Western mainstream media to 'discover' the war in Yemen and the war crimes committed by the Saudi coalition in full co-operation with the US?
One might think that the humanitarian disaster there - caused also by the blockade of goods for the relief of the civilians - has become so obvious, condemned multiple times by the UN, that the media finally forced to speak about it.
In previous article we attempted to explain the 'unexplained phenomenon' and the fact that CNN surprisingly returned to the issue to openly condemn the US support to the Saudi coalition atrocities against civilians in Yemen.
Yet, despite that the Saudi regimes have been, traditionally, the best allies of the Western neocolonialists, this time, the US had serious reasons to overthrow the Saudi crown prince Mohammed bin Salman (MBS). And, surprisingly enough, at the center of this underground conflict lies an attempt by the US to privatize Aramco, Saudi Arab…

How neoliberalism manufactured consent to secure its unlimited power

From David Harvey's A Brief History of Neoliberalism
Part 3 - The corporate-backed institutions behind the rapid and artificial ideological transformation of the American society in favor of neoliberalism
In the US case I begin with a confidential memo sent by Lewis Powell to the US Chamber of Commerce in August 1971. Powell, about to be elevated to the Supreme Court by Richard Nixon, argued that criticism of and opposition to the US free enterprise system had gone too far and that ‘the time had come –– indeed it is long overdue –– for the wisdom, ingenuity and resources of American business to be marshalled against those who would destroy it’. Powell argued that individual action was insufficient. ‘Strength’, he wrote, ‘lies in organization, in careful long-range planning and implementation, in consistency of action over an indefinite period of years, in the scale of financing available only through joint effort, and in the political power available only through united action and n…

Recent US elections confirmed that progressives will have to fight two monsters at once: Donald Trump and corporate Democrats

failed evolution
Nancy Pelosi's speech after Democrats took the House in recent US elections was not just a huge disappointment. Many progressives became furious about her empty speech, which was full of the most obsolete political generalities and cliches.
But it was not just that Pelosi didn't want to committ that Democrats will fight for specific issues - in favor of the vast majority of Americans - that returned in the political debate by Bernie Sanders and the progressive movement.
She actually 'gave the finger' to the progressives straight and clear.
If you don't believe it, just check her own words: “... we will strive for bipartisanship. [...] we have a bipartisan marketplace of ideas that makes our democracy strong ...
Translation: ‘We will do business as usual. The bipartisan dictatorship will remain strong and under the control of the plutocratic elite. Nothing will change, don't bother.
That's all you need to know.
Here is another evidence that the c…

CIA had an agent at a newspaper in every world capital at least since 1977

Joel Whitney is a co-founder of the magazine Guernica, a magazine of global arts and politics, and has written for many publications, including the New York Times and Wall Street Journal. His book Finks: How the C.I.A. Tricked the World's Best Writers describes how the CIA contributed funds to numerous respected magazines during the Cold War, including the Paris Review, to subtly promote anti-communist views. In their conversation, Whitney tells Robert Scheer about the ties the CIA’s Congress for Cultural Freedom had with literary magazines. He talks about the CIA's attempt during the Cold War to have at least one agent in every major news organization in order to get stories killed if they were too critical or get them to run if they were favorable to the agency. And they discuss the overstatement of the immediate risks and dangers of communist regimes during the Cold War, which, initially, led many people to support the Vietnam War.
globinfo freexchange
James Jesus Angleton wa…

In 1961, US experts knew that the Soviets had only four ICBMs

globinfo freexchange
In a discussion with Paul Jay of the Real News, Daniel Ellsberg revealed that the US discovered - through a top-secret operation -that the USSR had only four(!) ICBMs back in 1961. This meant that the Soviets were very far from becoming a serious threat for the West. However, the false picture of the 'Soviet threat' remained powerful in order to permit the US to justify its frenzy nuclear armament race.
Ellsberg explains:
The estimate of 40 to 60 [Soviet intercontinental ballistic missiles] - which was pretty much in 1962 at the time of the missile crisis based on a lot of satellite photography - was much lower than was estimated earlier, from ‘58, ‘59, ‘60.
The Air Force had a higher estimate. Even the CIA official estimate in 1961 was well over 100. The State Department estimated like 160. The Air Force was much higher than that. And in August of 1961, the then commander of Strategic Air Command, Thomas Power, believed that there were then 1000 Soviet ICBMs…

Trump proves he is completely clueless on what's the real reason behind the mass layoffs epidemic in big businesses and how to deal with it

globinfo freexchange
Donald Trump's response to recent General Motors' decision to close plants and slash jobs, proves that he is completely clueless on what's the real reason behind the mass layoffs epidemic in US big businesses and how to deal with it.
The media circulated what Trump thinks to do about it, including threats against GM to impose auto tariffs, or, his most beloved action: penalties on foreign cars.
Yet, perhaps the most hilarious part in the whole story, is that one of the key frontline tools of the global neoliberal capital immediately published an 'in your face' article to make Trump realize that he is completely powerless too, against the forces of the markets. Here are some interesting parts:
... market forces are tough to beat, even if you’re president. Trump captured the White House thanks in large part to the story he told -- that he could reverse America’s industrial decline. He promised to bring back manufacturing and fossil-fuel j…

Another US slow motion coup in Latin America: astonishing details on how the neoliberal-fascist complex destroyed Leftist leaders in Brazil and brought Jair Bolsonaro to power

globinfo freexchange
Greg Wilpert of the RealNews, spoke with Brian Mier, editor for the website Brasil Wire, about the recent developments after right-wing extremist Jair Bolsonaro won the presidential election in Brazil.
Mier revealed astonishing details on how the neoliberal-fascist complex in Brazil (fully backed by the US), undermined and destroyed the most popular leaders of the Workers' Party (PT), Lula da Silva, Dilma Rousseff and even Fernando Haddad, in order to bring Jair Bolsonaro to power.
The purpose of this slow motion coup was what has been always for the US empire, especially in Latin America: to secure and broaden the absolute domination of the US and the Western corporate monopolies and destroy any Leftist resistance against the neoliberal status quo.
As Mier explained:
On the eve of the Supreme Court decision - which ruled on whether Lula should be imprisoned or not, exceptionally, in a moment when his appeals were still going on, contrary to hundreds of other poli…

How neoliberalism manufactured consent to secure its unlimited power

From David Harvey's A Brief History of Neoliberalism
Part 4 - Neoliberalism's second big experiment after Chile: the financial coup by the banking mafia to take over New York
One line of response to the double crisis of capital accumulation and class power arose in the trenches of the urban struggles of the 1970s. The New York City fiscal crisis was an iconic case. Capitalist restructuring and deindustrialization had for several years been eroding the economic base of the city, and rapid suburbanization had left much of the central city impoverished. The result was explosive social unrest on the part of marginalized populations during the 1960s, defining what came to be known as ‘the urban crisis’ (similar problems emerged in many US cities).
The expansion of public employment and public provision –– facilitated in part by generous federal funding –– was seen as the solution. But, faced with fiscal difficulties, President Nixon simply declared the urban crisis over in the early 1…

Exploiting Khashoggi's assassination: the neoliberal predators hang over Saudi Arabia

globinfo freexchange
A month ago we gathered some information to explain the sudden 180 degrees hostile turn by the Western neoliberal status quo against the current Saudi regime.
We discovered that the US corporate dictatorship and the Wall Street mafia heavily invested on the rapid neoliberalization of the Saudi Arabian economy, with the privatization of the state-owned oil company Aramco at the heart of this plan. Suddenly, Mohammed bin Salman decided to step back from the deal.
It would be worth to note that Aramco was standing at the top of the global list of the largest oil and gas companies for 2017 with a revenue of 465.49 billion US dollars.
It seems that the neoliberal regime didn't abort its plans concerning Saudi Arabia and silently seeks to "replace" bin Salman with a more faithful puppet, exploiting, of course, the assassination of Jamal Khashoggi.
Digging a little bit more, we found plenty of evidence in the Western mainstream media, in recent years, showing …

How neoliberalism manufactured consent to secure its unlimited power

From David Harvey's A Brief History of Neoliberalism
Part 1 - Construction of political consent across a sufficiently large spectrum of the population
How was neoliberalization accomplished, and by whom? The answer in countries such as Chile and Argentina in the 1970s was as simple as it was swift, brutal, and sure: a military coup backed by the traditional upper classes (as well as by the US government), followed by the fierce repression of all solidarities created within the labour and urban social movements which had so threatened their power.
But the neoliberal revolution usually attributed to Thatcher and Reagan after 1979 had to be accomplished by democratic means. For a shift of this magnitude to occur required the prior construction of political consent across a sufficiently large spectrum of the population to win elections. What Gramsci calls ‘common sense’ (defined as ‘the sense held in common’) typically grounds consent.
Common sense is constructed out of long-standing pr…